Báo cáo tổng kết thi hành Luật Bảo hiểm xã hội 2024, Bộ Nội vụ cho biết với các chính sách ưu việt của Luật, đã tạo thuận lợi cho người dân, người thụ hưởng.
Luật đã quy định giảm thời gian đóng bảo hiểm xã hội tối thiểu để được hưởng chế độ hưu trí (lương hưu) từ 20 năm xuống còn 15 năm, nhằm tạo cơ hội cho những người lao động cao tuổi, có số năm tham gia bảo hiểm xã hội thấp được tiếp cận và thụ hưởng quyền lợi bảo hiểm xã hội.
Theo đó, người lao động khi đủ tuổi nghỉ hưu mà có thời gian đóng bảo hiểm xã hội từ đủ 15 năm trở lên được hưởng lương hưu hằng tháng.
Theo Bộ Nội vụ, sau gần 1 năm thực hiện, người hưởng các chế độ tăng lên rõ rệt. Năm 2025, cơ quan Bảo hiểm xã hội giải quyết cho hơn 175,7 nghìn người hưởng lương hưu, tăng cao so với năm 2024 là 93%.
Lý do số người hưởng tăng đột biến chủ yếu là phát sinh số người giải quyết hưởng chế độ hưu trí theo Nghị định số 177/2024/NĐ-CP và Nghị định số 178/2024/NĐ-CP (được sửa đổi, bổ sung tại Nghị định số 67/2025/NĐ-CP).
Đây là 2 Nghị định nổi bật về thực hiện chính sách nghỉ hưu trước tuổi trong năm 2025. Đặc biệt, chính sách nghỉ hưu trước tuổi quy định tại Nghị định số 178/2024/NĐ-CP mang tính đột phá, khi quy định người lao động có thể nghỉ hưu trước tuổi đến 10 tuổi mà không bị giảm trừ tỷ lệ hưởng lương hưu.
Tính từ năm 2025 đến ngày 12/3/2026, cơ quan Bảo hiểm xã hội đã thực hiện tiếp nhận và giải quyết cho 80.620 trường hợp nghỉ hưu theo chính sách này.
Cùng với giải quyết chế độ cho người hưởng lương hưu, số người giải quyết hưởng bảo hiểm xã hội một lần qua các năm cũng có sự biến động. Đặc biệt năm 2023, số người hưởng bảo hiểm xã hội một lần tăng 20,58% so với năm 2022.
Nguyên nhân chủ yếu do tác động của đại dịch Covid-19, cũng như các thông tin về sửa Luật Bảo hiểm xã hội. Trong đó, có sửa điều kiện hưởng trợ cấp bảo hiểm xã hội một lần theo hướng thắt chặt hơn. Mức hưởng sẽ thấp hơn đã tác động làm gia tăng số người hưởng bảo hiểm xã hội một lần.
Đến năm 2024, số người hưởng bảo hiểm xã hội một lần đã giảm 1,53% so với năm 2023.
Năm 2025 số người hưởng bảo hiểm xã hội một lần giảm 24,43% so với năm 2024. Trong 3 tháng đầu năm 2026, số người hưởng bảo hiểm xã hội một lần tiếp tục giảm mạnh so với cùng kỳ năm 2025.
Tính đến hết quý 1/2026, số người hưởng lương hưu, trợ cấp bảo hiểm xã hội hằng tháng là hơn 3,5 triệu người; tăng 3,01% so với số người hưởng năm 2024. Dự kiến đến hết năm 2026, số người hưởng là hơn 3,54 triệu người.
Bên cạnh đó, Luật Bảo hiểm xã hội năm 2024 bổ sung chế độ trợ cấp thai sản đối với người tham gia bảo hiểm xã hội tự nguyện. Qua gần một năm triển khai thực hiện, chính sách đã bước đầu phát huy hiệu quả.
Theo số liệu thống kê, tính từ ngày 1/7/2025 đến hết quý 1/2026, cơ quan Bảo hiểm xã hội đã giải quyết hưởng trợ cấp thai sản đối với 5.193 người tham gia bảo hiểm xã hội tự nguyện từ nguồn ngân sách nhà nước.
Kết quả này cho thấy chính sách đã đáp ứng nhu cầu thực tiễn của người tham gia bảo hiểm xã hội tự nguyện, góp phần củng cố niềm tin và nâng cao tính hấp dẫn của chính sách bảo hiểm xã hội.
Ngoài ra, hiện nay, cả nước đang thực hiện trợ cấp hưu trí xã hội cho 2,5 triệu người; ngân sách nhà nước chi gần 7.000 tỷ đồng.
5 tỉnh, thành phố nâng mức cao hơn mức quy định tại Nghị định số 176/2025/NĐ-CP quy định chi tiết và hướng dẫn thi hành một số điều của Luật Bảo hiểm xã hội về trợ cấp hưu trí xã hội. Trong đó, Thành phố Hà Nội và Thành phố Hồ Chí Minh mức 650.000 đồng/tháng, Thành phố Hải Phòng và tỉnh Quảng Ninh mức 700.000 đồng, tỉnh Tuyên Quang mức 530.000 đồng.
Việc nâng mức trợ cấp hưu trí xã hội đã từng bước đáp ứng được nhu cầu trợ giúp xã hội của một bộ phận dân cư có hoàn cảnh khó khăn. 100% đối tượng hưu trí xã hội được cấp thẻ bảo hiểm y tế và được áp dụng mức hưởng 100% chi phí khám bệnh, chữa bệnh trong phạm vi được hưởng của người tham gia bảo hiểm y tế.
Tính đến hết tháng 4/2026, khoảng 88,4% người hưởng các chế độ bảo hiểm xã hội, trợ cấp thất nghiệp nhận tiền qua tài khoản ngân hàng, trong đó tỷ lệ thanh toán không dùng tiền mặt đối với các chế độ ngắn hạn tiệm cận 100%.
