Tại góc trưng bày đồ án quy hoạch chi tiết phân khu quy hoạch khu vực hồ Gươm đang được xin ý kiến nhân dân, tấm pano giới thiệu lịch sử và phương án tái thiết khu đất Bưu điện Hà Nội thu hút sự chú ý của nhiều nhà nghiên cứu cùng người dân cao tuổi. Ký ức về ngôi đại tự nức tiếng chốn Hà thành thế kỷ XIX một lần nữa được gợi mở qua những bản vẽ phục dựng công phu.
Chùa Báo Ân do Tổng đốc Hà Ninh Nguyễn Đăng Giai quyên tiền hưng công xây dựng từ năm 1842 dưới thời vua Thiệu Trị. Chùa có quy mô bề thế với 36 nóc nhà, 180 gian, mặt trước nhìn ra sông Hồng, mặt sau dựa lưng vào hồ Gươm.
Do khuôn viên bao bọc bởi hào nước trồng nhiều sen, người xưa còn gọi chốn này là chùa Liên Trì hay chùa Quan Thượng. Năm 1888, chính quyền bảo hộ Pháp cho phá hủy toàn bộ công trình để lấy mặt bằng xây dựng bưu điện, chỉ còn lại Tháp Hòa Phong lẻ loi bên bờ nước.
Đồ án lần này không đặt mục tiêu xây dựng lại nguyên vẹn quy mô đồ sộ trăm gian như trước đây. Nhóm nghiên cứu chọn giải pháp cô đọng những yếu tố nhận diện cốt lõi của di tích. Không gian mới sẽ gợi nhắc ký ức lịch sử một cách hài hòa, tôn trọng các khối công trình kiến trúc Pháp xung quanh.
Theo phương án mặt bằng tổng thể, cụm công trình chùa Báo Ân đề xuất nằm trọn trong khuôn viên hiện hữu của cơ quan bưu chính. Một số hạng mục xây dựng cơi nới không phù hợp sẽ được hạ giải. Trục cảnh quan mới mở ra từ đường Ngô Quyền, xuyên qua cụm công trình tâm linh tưởng niệm rồi hướng thẳng ra đường Đinh Tiên Hoàng.
Nhìn từ trên cao, khối chính điện mái ngói truyền thống được bao bọc bởi hồ nước tạo hình bát giác mô phỏng hào sen Liên Trì xưa. Lớp nước này vừa là khoảng đệm cách ly tiếng ồn đô thị, vừa tạo ra không gian tĩnh lặng cho người dân và du khách tản bộ chiêm bái giữa lòng phố thị.
Điểm mấu chốt nhận được nhiều đánh giá tích cực của đồ án là việc tái lập trục kết nối thị giác giữa Tháp Hòa Phong và tam quan chùa. Suốt thời gian hơn 100 năm qua năm qua, Tháp Hòa Phong đứng bơ vơ bên vệ đường, cách biệt hoàn toàn với lịch sử của chính nó. Khi cổng tam quan được phục dựng lùi vào trong khuôn viên bưu điện, ngọn tháp rêu phong sẽ tìm lại được điểm tựa văn hóa vốn có.
Phương án tái hiện không gian chùa Báo Ân cho thấy sự cẩn trọng của các nhà làm quy hoạch khi đối diện với các tầng vỉa lịch sử ngàn năm của Hà Nội. Di sản không bị lãng quên dưới các khối bê tông, mà đang được tìm kiếm giải pháp đánh thức, hòa nhịp cùng dòng chảy phát triển đương đại của Thủ đô.
