Trong tháng 8, thị trường chứng khoán đã diễn biến khá tốt về điểm số, với VN-Index tăng 5,6% trong tháng và tăng 11% so với đáy tháng 7.
Tuy nhiên, bước sang tháng 8, thị trường lại chứng kiến những phiên điều chỉnh mạnh với 2 phiên VN-Index giảm trên 30 điểm. Chốt tuần vừa qua (11/9), chỉ số sàn HOSE đã chính thức mất mốc 1.800 điểm với mức giảm trong phiên lên tới hơn 34 điểm, xuống 1.795,21 điểm.
Diễn biến này đang xác nhận những dự báo gần đây của nhiều công ty chứng khoán. Trong báo cáo chiến lược tháng 9, SSI Research nhận định thị trường nhiều khả năng sẽ xuất hiện những nhịp rung lắc mạnh khi dòng tiền và tâm lý nhà đầu tư duy trì thận trọng trước các yếu tố bất định từ bên ngoài.
Cụ thể, áp lực lạm phát có thể gia tăng trong bối cảnh giá dầu thế giới tăng trở lại và duy trì ở mức cao, trong khi căng thẳng địa chính trị tại Trung Đông chưa có dấu hiệu hạ nhiệt rõ rệt, qua đó làm gia tăng lo ngại về triển vọng lãi suất và tăng trưởng kinh tế toàn cầu.
Trong bối cảnh đó, VN-Index được kỳ vọng sẽ bước vào giai đoạn tích lũy sau nhịp phục hồi mạnh trong tháng 8, qua đó hấp thụ áp lực chốt lời và hoạt động cơ cấu danh mục.
Tuy nhiên, ở chiều tích cực, SSI cho rằng tín hiệu cải thiện của thanh khoản hệ thống ngân hàng và kỳ vọng dòng vốn ngoại giải ngân quanh thời điểm nâng hạng chính thức vào ngày 21/9 tới có thể trở thành những yếu tố hỗ trợ cho thị trường và tâm lý nhà đầu tư.
Theo đó, các nhà phân tích công ty chứng khoán này đưa ra 2 kịch bản thị trường. Với kịch bản tích cực (xác suất 70%), VN-Index sẽ duy trì trên 1.800 điểm và hướng lên vùng 1.850 - 1.900 điểm, được hỗ trợ bởi dòng vốn thụ động từ các ETF mô phỏng chỉ số FTSE Emerging. Kịch bản này sẽ được củng cố nếu Fed giữ nguyên lãi suất tại cuộc họp 15–16/9 với thông điệp trung lập và giá trị giao dịch bình quân trên HOSE phục hồi trên 18 nghìn tỷ đồng/phiên.
Kịch bản rung lắc (xác suất 30%) có thể xảy ra nếu Fed tăng 25 điểm cơ bản trong tháng 9, DXY và lợi suất trái phiếu Chính phủ Mỹ duy trì ở mức cao, gây áp lực trở lại lên tỷ giá và dòng vốn ngoại.
Kết hợp với khả năng chốt lời sau ngày hiệu lực nâng hạng, khi dòng vốn đợt đầu chỉ tương đương 10% trọng số mục tiêu, VN-Index có thể lùi về vùng 1.760–1.800 điểm. Tuy nhiên, nền tảng kết quả kinh doanh quý II và dòng vốn ngoại mang tính cơ cấu trung hạn được kỳ vọng sẽ hạn chế đà giảm sâu.
Do đó, SSI cho rằng, nhà đầu tư nên duy trì chiến lược giao dịch linh hoạt, ưu tiên quản trị rủi ro và hạn chế mua đuổi trong các nhịp tăng mạnh. Hoạt động giải ngân có thể được cân nhắc khi VN-Index điều chỉnh và tích lũy quanh vùng 1.800-1.820 điểm, tập trung vào các doanh nghiệp có nền tảng cơ bản vững chắc, thanh khoản cao, triển vọng tăng trưởng lợi nhuận tích cực và khả năng thu hút dòng vốn từ các quỹ ETF cũng như nhà đầu tư tổ chức.
Cùng nhận định, VNDirect cho rằng, thị trường sẽ bước vào giai đoạn tích lũy và chịu áp lực bán mạnh hơn trong nửa cuối tháng 9, một khi dòng vốn từ việc nâng hạng FTSE đã được hấp thụ.
Thanh khoản tháng 9 hầu như không cải thiện nhiều so với tháng 8, nên dòng tiền nhiều khả năng sẽ luân chuyển giữa các nhóm ngành hơn là tạo ra một xu hướng rõ ràng trên toàn thị trường. Các chuyên gia VNDirect nhìn nhận tháng 9 là một giai đoạn tích lũy, chứ chưa phải khởi đầu của một chu kỳ tăng mới.
Do đó, đà tăng của thị trường quanh sự kiện nâng hạng theo FTSE là cơ hội để hiện thực hóa lợi nhuận và giảm bớt tỷ trọng các cổ phiếu có hệ số beta cao. Nhà đầu tư nên ưu tiên các cổ phiếu phòng thủ và giữ tâm thế chọn lọc. Tuy nhiên, VNDirect vẫn duy trì quan điểm tích cực đối với trung hạn.
Chứng khoán Rồng Việt (VDSC) thì cho biết, đối với nhiều thị trường từng được nâng hạng trước đây, tháng hiệu lực thường ghi nhận thanh khoản tăng mạnh, cao hơn 1,1-2,7 lần so với mức bình quân 12 tháng trước đó. Tuy nhiên, mức tăng này thường không kéo dài sau sự kiện.
Đối với Việt Nam, thanh khoản tháng 8/2026 hiện mới tương đương 0,59 lần mức bình quân 12 tháng trước , cho thấy dư địa tăng giao dịch vẫn còn lớn. VDSC cho rằng dòng tiền liên quan đến nâng hạng có thể tập trung nhiều hơn vào phiên giao dịch ATC ngày 18/9.
Về diễn biến giá sau nâng hạng, VDSC cho biết kết quả tại các thị trường trước đây không đồng nhất. Trung vị biến động 12 tháng sau ngày hiệu lực là -10,5%.
Với Việt Nam, VN-Index đã tăng 10,3% trong 11 tháng qua, mức tăng cao nhất trong nhóm thị trường được so sánh. Do đó, kịch bản cơ sở của VDSC là chỉ số có thể tiếp tục dao động tích lũy quanh thời điểm nâng hạng. Tuy nhiên, xu hướng có thể tích cực hơn sau sự kiện nếu dòng vốn ngoại quay trở lại trạng thái mua ròng.
