Chiều 19-8, Quốc hội thảo luận tổ về định hướng chính sách sửa đổi Luật Đất đai năm 2024, Luật Nhà ở năm 2023 và Luật Kinh doanh bất động sản.
Phát biểu tại tổ gồm đại biểu Quốc hội (ĐBQH) thành phố Hải Phòng và tỉnh Quảng Ngãi, Thủ tướng Chính phủ Lê Minh Hưng cho biết, dù Luật Đất đai mới được Quốc hội thông qua năm 2024 nhưng quá trình triển khai vẫn phát sinh những vướng mắc, rất khó cho các địa phương và các bộ, ngành.
Việc sửa đổi luật lần này với quyết tâm cao nhất để giải quyết triệt để những vấn đề “ách tắc”, tháo gỡ điểm nghẽn, đồng thời thiết lập cơ chế, chính sách để kiến tạo, phát triển trong giai đoạn mới.
Theo Thủ tướng, Nghị quyết 21 của Trung ương về quan điểm, định hướng sửa đổi Luật Đất đai và những luật có liên quan phát sinh từ thực tiễn đã đưa ra những định hướng rất lớn, không chỉ sửa Luật Đất đai, Luật Nhà ở hay Luật Kinh doanh bất động sản. Chính phủ sẽ cố gắng rà soát và sửa đổi tất cả các luật có liên quan trực tiếp để bảo đảm tính đồng bộ.
Thông tin cụ thể hơn về những vấn đề lớn trong Luật Đất đai, Thủ tướng Lê Minh Hưng cho biết, trước hết là đổi mới công tác quy hoạch và kế hoạch sử dụng đất. Tinh thần là giảm, tiến tới chỉ xây dựng một quy hoạch trong phạm vi tỉnh.
Về hoàn thiện cơ chế giao đất, cho thuê đất và chuyển mục đích sử dụng đất, Thủ tướng nhấn mạnh nguyên tắc cốt lõi là phải công khai, minh bạch, có cạnh tranh, lựa chọn nhà đầu tư đủ năng lực và có kế hoạch sử dụng đất hiệu quả. Luật phải phân định rõ ràng các trường hợp áp dụng đấu giá quyền sử dụng đất, đấu thầu dự án có sử dụng đất và các trường hợp giao đất trực tiếp. Đồng thời, cần quy định minh bạch về phương thức nộp tiền sử dụng đất.
Về giá đất, Thủ tướng Lê Minh Hưng cho biết, giá đất theo thị trường thì bắt buộc các địa phương phải tính giá đất rất cao.
Giá đất là đầu vào của tất cả dự án và đầu vào của nền kinh tế. Khi giá cao thì tất cả chi phí sẽ cộng vào, chưa kể nhà đầu tư còn phải vay vốn và quy trình giao đất với thủ tục hành chính kéo dài… sẽ đẩy chi phí sản phẩm cuối cùng tăng, khiến giá nhà cao.
Muốn giải quyết vấn đề này, theo Thủ tướng Chính phủ, phải giải quyết đồng bộ. Nhà nước quyết định giá đất trên cơ sở dữ liệu và phương pháp khoa học công khai, minh bạch; kết nối liên thông cơ sở dữ liệu đất đai với các dữ liệu chuyên ngành khác. Tức là Nhà nước điều tiết giá đất, phải có vai trò quản lý của Nhà nước. Cùng đó, phải rút ngắn quy trình thủ tục hành chính, minh bạch, công khai về việc giao đất cho nhà đầu tư…
Thủ tướng nhấn mạnh, tất cả chi phí phải được tính toán rõ ràng bằng các quy định cụ thể trong luật.
Liên quan nội dung thu hồi đất, bồi thường, hỗ trợ và tái định cư, Thủ tướng chia sẻ bước đột phá quan trọng là chuyển từ tư duy "bồi thường tài sản bị thu hồi" sang "tái thiết cuộc sống cho người dân" khi Nhà nước thu hồi đất, cải thiện điều kiện sống cho người dân. Đây là tư duy quan trọng nhất, từ đó chuyển tải thành cơ chế phù hợp trong luật.
