Lịch âm hôm nay 8/9/2026 là ngày 27 tháng 7 năm Bính Ngọ, ngày Ất Dậu, Hắc đạo. Ngày 8/9 đặc biệt gắn với phong trào Bình dân học vụ và cuộc chiến chống nạn mù chữ ở Việt Nam.
Hôm nay, thứ Ba ngày 8/9/2026 dương lịch, tương ứng ngày 27/7/2026 âm lịch, tức ngày Ất Dậu, tháng Bính Thân, năm Bính Ngọ.
Ngày 8/9/2026 thuộc tiết Bạch lộ, được lịch truyền thống xếp là ngày Hắc đạo. Ngũ hành nạp âm là Tuyền Trung Thủy, Trực Kiến.
| Nội dung | Thông tin |
|---|---|
| Dương lịch | Thứ Ba, 8/9/2026 |
| Âm lịch | 27/7/2026 |
| Ngày | Ất Dậu |
| Tháng | Bính Thân |
| Năm | Bính Ngọ |
| Nạp âm | Tuyền Trung Thủy |
| Tiết khí | Bạch lộ |
| Tính chất | Hắc đạo |
| Trực | Kiến |
Theo lịch vạn niên, ngày Ất Dậu có chi Dậu thuộc Kim khắc can Ất thuộc Mộc, được xếp là “phạt nhật”. Ngày Dậu lục hợp với Thìn, tam hợp với Sửu và Tị, đồng thời xung Mão.
Các đánh giá tốt - xấu theo lịch truyền thống chỉ mang tính tham khảo, không nên xem là căn cứ duy nhất cho những quyết định quan trọng.
Giờ hoàng đạo ngày 8/9/2026
Ngày 8/9/2026 có 6 khung giờ hoàng đạo:
- 23h - 1h: Bính Tý
- 3h - 5h: Mậu Dần
- 5h - 7h: Kỷ Mão
- 11h - 13h: Nhâm Ngọ
- 13h - 15h: Quý Mùi
- 17h - 19h: Ất Dậu
Theo quan niệm xuất hành truyền thống, Hỷ thần ở hướng Tây Bắc, Tài thần ở hướng Đông Nam. Đáng chú ý, Hắc thần cũng ở hướng Tây Bắc nên nguồn lịch đánh giá hướng này có yếu tố tốt - xấu đan xen.
Ngày này năm xưa 8/9: Từ Bình dân học vụ đến Ngày Quốc tế xóa mù chữ
Ngày 8/9 có một sự trùng hợp đặc biệt khi cả lịch sử Việt Nam và thế giới đều gắn ngày này với câu chuyện biết đọc, biết viết.
Ngày 8/9/1945, chỉ chưa đầy một tuần sau khi nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa ra đời, những sắc lệnh quan trọng về chống nạn mù chữ được ban hành, tạo cơ sở cho phong trào Bình dân học vụ.
Nhiều năm sau, ngày 8/9 được thế giới chọn làm Ngày Quốc tế xóa mù chữ.
Hai dấu mốc ở hai thời điểm khác nhau nhưng cùng gặp nhau ở một mục tiêu: mở rộng cơ hội học tập và đưa tri thức đến với nhiều người hơn.
8/9/1945: Những sắc lệnh mở đường cho Bình dân học vụ
Sau Cách mạng tháng Tám, một trong những thách thức lớn của chính quyền cách mạng non trẻ là tình trạng mù chữ trong dân chúng.
Chủ tịch Hồ Chí Minh đã đặt việc chống “giặc dốt” bên cạnh những nhiệm vụ cấp bách khác của đất nước.
Ngày 8/9/1945, các sắc lệnh quan trọng liên quan đến Bình dân học vụ được ban hành. Trong đó, Sắc lệnh số 19 quy định việc tổ chức các lớp học bình dân buổi tối cho nông dân và thợ thuyền. Cơ sở dữ liệu văn bản Chính phủ ghi Sắc lệnh số 19 được ban hành ngày 8/9/1945.
Đây là một trong những bước đi đầu tiên để đưa chủ trương chống nạn mù chữ thành một phong trào giáo dục rộng khắp.
Khi biết đọc, biết viết trở thành một nhiệm vụ cấp bách
Ý nghĩa của Bình dân học vụ không chỉ nằm ở việc mở những lớp học.
Trong hoàn cảnh đất nước vừa giành độc lập, việc người dân biết đọc, biết viết còn liên quan trực tiếp tới khả năng tiếp cận thông tin, tham gia đời sống xã hội và thực hiện quyền công dân.
Những lớp học được tổ chức ở nhiều nơi, từ đình làng, nhà dân đến các địa điểm công cộng. Người biết chữ dạy người chưa biết chữ, giáo viên và những người tình nguyện tham gia phong trào.
Từ một nhiệm vụ cấp bách của chính quyền mới, Bình dân học vụ nhanh chóng trở thành một phong trào xã hội rộng lớn.
Đó cũng là lý do dấu mốc 8/9/1945 vẫn thường được nhắc đến khi nhìn lại lịch sử giáo dục Việt Nam.
Một sự trùng hợp đặc biệt của ngày 8/9
Điều thú vị là hơn hai thập niên sau sự kiện Bình dân học vụ tại Việt Nam, ngày 8/9 lại trở thành một ngày mang ý nghĩa toàn cầu về xóa mù chữ.
UNESCO tuyên bố Ngày Quốc tế xóa mù chữ tại kỳ họp Đại hội đồng năm 1966. Từ năm 1967, ngày 8/9 được tổ chức thường niên trên thế giới nhằm nhấn mạnh tầm quan trọng của biết chữ đối với mỗi cá nhân và cộng đồng.
Như vậy, thông tin “8/9/1978 là Ngày Quốc tế xóa mù chữ” trong dữ liệu ban đầu không phải mốc hình thành của ngày kỷ niệm này.
8/9/2026: Tròn 60 năm Ngày Quốc tế xóa mù chữ được công bố
Ngày 8/9/2026 có ý nghĩa đặc biệt hơn khi đánh dấu 60 năm kể từ khi UNESCO công bố Ngày Quốc tế xóa mù chữ năm 1966.
Chủ đề năm 2026 là “Literacy for people, the planet and prosperity”, có thể hiểu là “Biết chữ vì con người, hành tinh và thịnh vượng”.
Hoạt động kỷ niệm toàn cầu năm nay được UNESCO tổ chức trong hai ngày 8 - 9/9 tại Mexico.
Dù thế giới đã đạt nhiều tiến bộ, thách thức về xóa mù chữ vẫn chưa kết thúc. Theo số liệu UNESCO, ít nhất 739 triệu thanh niên và người trưởng thành trên thế giới vẫn thiếu những kỹ năng đọc viết cơ bản vào năm 2024.
Điều này khiến câu chuyện của ngày 8/9 không chỉ thuộc về lịch sử mà vẫn mang tính thời sự.
Từ “diệt giặc dốt” đến học tập suốt đời
Nếu đặt phong trào Bình dân học vụ năm 1945 bên cạnh Ngày Quốc tế xóa mù chữ hiện nay, có thể thấy khái niệm “biết chữ” đã thay đổi đáng kể.
Trong giai đoạn đầu, mục tiêu căn bản là giúp một người có thể đọc và viết.
Ngày nay, yêu cầu rộng hơn nhiều. Khả năng tiếp cận thông tin, sử dụng công nghệ, nhận biết thông tin sai lệch và thích nghi với môi trường số đang ngày càng trở thành những kỹ năng thiết yếu.
Nhưng điểm chung vẫn không thay đổi: biết chữ là nền tảng để con người tiếp tục học tập và tham gia đầy đủ hơn vào đời sống xã hội.
Đó cũng là mạch nội dung đáng chú ý nhất khi nhìn lại “Ngày này năm xưa 8/9”.
8/9/1954: Hiệp ước Manila và sự hình thành SEATO
Ngày 8/9/1954, tại Manila, đại diện của 8 quốc gia gồm Australia, Pháp, New Zealand, Pakistan, Philippines, Thái Lan, Anh và Mỹ ký Hiệp ước Phòng thủ tập thể Đông Nam Á.
Hiệp ước Manila trở thành nền tảng cho việc hình thành Tổ chức Hiệp ước Đông Nam Á, thường được biết đến với tên viết tắt SEATO.
Sự kiện diễn ra trong bối cảnh Chiến tranh Lạnh và chỉ chưa đầy hai tháng sau khi Hiệp định Genève về Đông Dương được ký kết.
Theo hiệp ước, các nước thành viên cam kết tham vấn và hành động trước nguy cơ xâm lược trong khu vực theo các quy trình hiến định của mỗi quốc gia. Một nghị định thư riêng cũng đề cập đến Campuchia, Lào và phần lãnh thổ Việt Nam không do lực lượng cộng sản kiểm soát.
Dù mang tên Tổ chức Hiệp ước Đông Nam Á, chỉ Philippines và Thái Lan là hai thành viên nằm tại Đông Nam Á.
SEATO tồn tại hơn hai thập niên trước khi chính thức giải thể năm 1977.
8/9/911: Lưu Thủ Quang xưng đế
Lùi xa hơn trong lịch sử Đông Á, ngày 8/9/911 gắn với Lưu Thủ Quang trong thời kỳ Ngũ Đại Thập Quốc ở Trung Quốc.
Lưu Thủ Quang là một quân phiệt kiểm soát khu vực Lư Long, địa bàn có trung tâm tương ứng với vùng Bắc Kinh ngày nay.
Năm 911, ông tự xưng Hoàng đế, lập nước Yên và lấy niên hiệu Ứng Thiên. Các bảng niên đại hiện đại ghi thời gian trị vì của ông bắt đầu từ ngày 8/9/911.
Tuy nhiên, chính quyền này tồn tại không lâu. Đến năm 913, lực lượng của Lý Tồn Úc đánh bại nước Yên. Lưu Thủ Quang sau đó bị bắt và bị xử tử.
Đây là một lát cắt của giai đoạn Trung Quốc phân liệt và liên tục xảy ra các cuộc tranh giành quyền lực sau khi nhà Đường sụp đổ.
Ngày 8/9 có gì đặc biệt?
Với độc giả Việt Nam, câu chuyện đáng chú ý nhất của ngày 8/9 nằm ở sự giao nhau giữa hai dấu mốc về giáo dục.
Ngày 8/9/1945 gắn với những quyết định quan trọng mở đường cho phong trào Bình dân học vụ, khi chính quyền cách mạng coi chống nạn mù chữ là một nhiệm vụ cấp bách.
Hai thập niên sau, UNESCO công bố ngày 8/9 là Ngày Quốc tế xóa mù chữ. Đến năm 2026, ngày kỷ niệm này tròn 60 năm kể từ khi được UNESCO công bố.
Từ những lớp Bình dân học vụ sau Cách mạng tháng Tám đến mục tiêu phổ cập kỹ năng đọc viết trong kỷ nguyên số, câu chuyện của ngày 8/9 cho thấy giá trị của tri thức vẫn giữ nguyên ý nghĩa: mở thêm cơ hội để mỗi người làm chủ cuộc sống của mình.
