Bộ Công Thương cho biết, trong 6 tháng đầu năm nay, xuất khẩu hàng hóa đạt 266,52 tỷ USD, tăng 21,0% so với cùng kỳ năm trước. Có 29 mặt hàng đạt kim ngạch xuất khẩu trên 1 tỷ USD, chiếm 92,1% tổng kim ngạch xuất khẩu; trong đó có 5 mặt hàng xuất khẩu trên 10 tỷ USD, chiếm 62,6%;
Hiện Hoa Kỳ là thị trường xuất khẩu lớn nhất của Việt Nam với kim ngạch đạt 86,5 tỷ USD (xuất siêu sang Hoa Kỳ đạt 75,3 tỷ USD tăng 21,3% so với cùng kỳ năm trước).
Ngược lại, trong 6 tháng, Việt Nam chi 283,17 tỷ USD để nhập khẩu hàng hóa, tăng 33,4% so với cùng kỳ năm trước. 38 mặt hàng nhập khẩu đạt trị giá trên 1 tỷ USD, chiếm tỷ trọng 92,1% tổng kim ngạch nhập khẩu (có 2 mặt hàng nhập khẩu trên 10 tỷ USD, chiếm 51,0%).
Trung Quốc là thị trường nhập khẩu lớn nhất của Việt Nam với kim ngạch đạt 115,2 tỷ USD, Việt Nam hiện nhập siêu từ Trung Quốc 77,3 tỷ USD, tăng 39,0%.
Theo Bộ Công Thương, nhập khẩu tăng chủ yếu ở nhóm máy móc, thiết bị, linh kiện và nguyên vật liệu phục vụ sản xuất, phản ánh xu hướng mở rộng đầu tư và năng lực sản xuất của doanh nghiệp. Cụ thể, nhập khẩu nhóm hàng tư liệu sản xuất đạt 266,4 tỷ USD, chiếm 94,1%; trong đó nhóm hàng máy móc thiết bị, dụng cụ phụ tùng chiếm 56,0%; nhóm hàng nguyên, nhiên, vật liệu chiếm 38,1%.
Cán cân thương mại hàng hóa 6 tháng nhập siêu 16,65 tỷ USD. Trong khi đó, cùng kỳ năm trước, Việt Nam xuất siêu 7,95 tỷ USD. Như vậy, sau thời gian dài xuất siêu, Việt Nam đã nhập siêu trở lại.
Nói về việc nhập siêu quay trở lại, ông Trần Thanh Hải- Phó Cục trưởng Cục Xuất nhập khẩu (Bộ Công Thương) cho hay, cần nhìn nhận con số này trong bối cảnh cơ cấu nhập khẩu của nền kinh tế.
"Để lý giải con số nhập siêu này, chúng ta cần nhìn sâu hơn vào cơ cấu các nhóm hàng nhập khẩu, đặc biệt là những nhóm hàng có kim ngạch và tỷ trọng lớn"- ông Trần Thanh Hải nhấn mạnh.
Theo đó, nhóm điện tử, máy vi tính và linh kiện đạt kim ngạch nhập khẩu khoảng 110 tỷ USD, tăng tới 62% so với cùng kỳ năm trước và chiếm khoảng 38% tổng kim ngạch nhập khẩu. Nhóm máy móc, thiết bị, dụng cụ và phụ tùng đạt khoảng 34,6 tỷ USD, tăng 22,9%, chiếm khoảng 12% tổng kim ngạch nhập khẩu.
"Chỉ riêng hai nhóm hàng này đã chiếm khoảng 51% tổng kim ngạch nhập khẩu. Điều đó cho thấy nhu cầu nhập khẩu linh kiện, máy móc, thiết bị phục vụ đầu tư, lắp đặt và sản xuất trong nước tăng rất mạnh"- ông Trần Thanh Hải phân tích.
Một nhóm hàng khác cũng có mức tăng đáng chú ý là năng lượng và nhiên liệu. Trong 6 tháng đầu năm, kim ngạch nhập khẩu xăng dầu các loại đạt khoảng 5,87 tỷ USD, tăng 73%; nhập khẩu dầu thô đạt khoảng 4,69 tỷ USD, tăng 17%; nhập khẩu than đạt khoảng 4,66 tỷ USD, tăng 21%.
Đối với mặt hàng xăng dầu, lượng nhập khẩu chỉ tăng khoảng 11%, trong khi trị giá nhập khẩu tăng mạnh do tác động của những diễn biến căng thẳng địa chính trị, làm giá nhập khẩu tăng và qua đó góp phần làm tăng kim ngạch nhập khẩu.
Ngoài ra, nhiều nhóm nguyên liệu đầu vào như sắt thép, hóa chất, chất dẻo và sản phẩm từ chất dẻo, nguyên phụ liệu dệt may, da giày... cũng đồng loạt tăng. Theo Bộ Công Thương, đây đều là các nhóm hàng phục vụ trực tiếp cho sản xuất, phản ánh nhu cầu đầu tư và mở rộng sản xuất của doanh nghiệp.
Theo ông Trần Thanh Hải, nhập siêu có thể tạo áp lực nhất định trong ngắn hạn đối với một số chỉ tiêu kinh tế vĩ mô. Tuy nhiên, xét về bản chất, phần lớn kim ngạch nhập khẩu hiện nay là nguyên liệu, máy móc, thiết bị phục vụ sản xuất và đầu tư, qua đó tạo nền tảng cho tăng trưởng xuất khẩu trong thời gian tới.
"Nếu đánh giá tổng thể cán cân thanh toán, ngoài cán cân thương mại chúng ta còn có các nguồn thu quan trọng từ đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI), dịch vụ và các dòng vốn khác. Do đó, mức nhập siêu hiện nay vẫn đang trong tầm kiểm soát"- ông Trần Thanh Hải khẳng định.
