Chiều 10-8, Quốc hội thảo luận về dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Trách nhiệm bồi thường của Nhà nước. Qua thảo luận, nhiều đại biểu góp ý, việc hoàn thiện Luật lần này cần hướng tới yêu cầu mở rộng thực chất quyền được bồi thường, bởi đây là đạo luật thể hiện trách nhiệm của Nhà nước với người dân khi hoạt động của các cơ quan nhà nước gây ra thiệt hại cho dân.
Vì vậy, yêu cầu đặt ra không chỉ là giải quyết một vụ việc nhanh hơn, mà quan trọng hơn là phải bảo đảm người bị thiệt hại thực sự có khả năng tiếp cận cơ chế bồi thường; cơ quan Nhà nước thực sự chịu trách nhiệm; trách nhiệm của người thi hành công vụ được xác định tương xứng với lỗi.
Đại biểu Nguyễn Thành Trung (đoàn Hải Phòng) đồng tình với việc sửa đổi Điều 42, Điều 43 và Điều 45 của Luật này theo hướng rút ngắn thời gian giải quyết yêu cầu bồi thường. Tuy nhiên, đối với Điều 46 về thương lượng bồi thường, đại biểu đề nghị quy định rõ hơn ngay trong luật về thời hạn thương lượng, về căn cứ xác định mức bồi thường và trách nhiệm của cơ quan giải quyết khi thương lượng không thành.
Một nội dung đáng chú ý khác là dự thảo luật đã bổ sung tại quy định “người đấu tranh chống tham nhũng, lãng phí, tiêu cực” và người thân của họ vào diện được bồi thường khi Nhà nước không áp dụng biện pháp bảo vệ, hoặc áp dụng không kịp thời, không đúng biện pháp bảo vệ người tố cáo.
Đa số ĐBQH đánh giá cao quy định này, cho rằng đây là bước tiến lớn, trực tiếp bảo vệ quyền con người và khuyến khích công dân tham gia bảo vệ công lý.
Tương tự, về phạm vi trách nhiệm bồi thường của nhà nước trong hoạt động quản lý hành chính, các ĐBQH đề nghị dự thảo luật cần rà soát kỹ để đảm bảo không bỏ sót các trường hợp phát sinh trách nhiệm bồi thường đã được pháp luật quy định.
Về thời điểm tính giá trị thiệt hại được bồi thường quy định tại khoản 7 Điều 1 (sửa đổi, bổ sung Điều 22), dự thảo Luật quy định giá trị thiệt hại được tính tại thời điểm thụ lý hồ sơ yêu cầu bồi thường hoặc thời điểm Tòa án xác định giá trị thiệt hại.
Góp ý vào quy định này, ĐBQH Nguyễn Thị Yến Nhi (Vĩnh Long) cho rằng, đối với các tài sản có biến động giá trị lớn theo thị trường như bất động sản, cổ phiếu, hàng hóa kinh doanh, thời gian giải quyết vụ việc có thể kéo dài qua nhiều năm. Nếu áp dụng cứng nhắc thời điểm thụ lý hồ sơ có thể gây thiệt thòi lớn cho người bị thiệt hại do trượt giá hoặc biến động giá trị tài sản trên thị trường.
Vì vậy, đại biểu đề nghị, cần bổ sung cơ chế cho phép cập nhật giá trị tài sản tại thời điểm hoàn tất thương lượng hoặc thời điểm xét xử sơ thẩm nếu giá trị thị trường của tài sản biến động từ 20% trở lên.
