Sáng 14-9, sau nhiều ngày xét xử và nghị án kéo dài, Tòa án nhân dân TP Hà Nội quyết định tuyên hủy bản án sơ thẩm để điều tra lại đối với vụ án Nguyễn Thị Bình (cựu Hiệu trưởng Trường THCS Ba Đình) và Phạm Thị Minh Nguyệt (cựu Kế toán trưởng nhà trường) bị xác định phạm tội “Lợi dụng chức vụ, quyền hạn trong khi thi hành công vụ”.
Theo Hội đồng xét xử (HĐXX), vụ án còn nhiều tình tiết, nội dung không thể làm rõ ngay tại phiên tòa phúc thẩm nên việc điều tra lại là cần thiết nhằm tránh oan sai và không để bỏ lọt tội phạm. HĐXX cũng đề nghị cơ quan điều tra và các cơ quan có thẩm quyền khác làm rõ trách nhiệm của những cá nhân từng trình báo sai sự thật, gây ảnh hưởng quá trình giải quyết vụ án.
Tiếp đến, cấp phúc thẩm cho rằng cần làm rõ, xử lý những người đưa ra thông tin không đúng sự thật, gây ảnh hưởng quyền lợi của cá nhân, cơ quan, tổ chức.
Tuyên án phúc thẩm, HĐXX nhận định, hành vi của các bị cáo có dấu hiệu lợi dụng chức vụ, lạm thu, có yếu tố vụ lợi và đã có dấu hiệu cấu thành tội “Lợi dụng chức vụ, quyền hạn trong khi thi hành công vụ”. Tuy nhiên, Quyết định số 22 hiện nay đã bị cơ quan có thẩm quyền kết luận là không đúng. Trong khi Sở Giáo dục Đào tạo Hà Nội không có ý kiến về tính hợp pháp của văn bản này.
Theo Tòa, hiện nay, việc dạy thêm, học thêm không được thu tiền, kinh phí dạy thêm dùng ngân sách Nhà nước và các nguồn khác theo quy định nên mức thu tiền học thêm tối đa tại Quyết định 22 không phù hợp. Đây là tình tiết mới xuất hiện tại cấp phúc thẩm để xác định thu tiền vượt quá hay không vượt quá nhưng không thể làm rõ ngay được.
Bản án sơ thẩm do Tòa án nhân dân Khu vực 1 - Hà Nội ban hành hồi tháng 3 cho thấy, hai bị cáo có hai sai phạm chính liên quan việc thu tiền học thêm năm học 2013 - 2014 của TrườngTHCS Ba Đình.
Thứ nhất là Quyết định số 22/2013/QĐ-UBND của UBND TP Hà Nội quy định mức thu tiền dạy thêm được tính theo sĩ số lớp, càng đông học sinh, tiền càng giảm. Tuy nhiên, cấp sơ thẩm xác định bị cáo Bình thu tiền ở mức “đồng giá”, 15.000 đồng/tiết/học sinh.
Tổng cộng, Trường THCS Ba Đình đã thu của 24 lớp khối 7, 8, 9 là hơn 2,1 tỷ đồng nhưng mức thu tối đa theo Quyết định 22 chỉ là 1,073 tỷ đồng. Như vậy, nhà trường “lạm thu” hơn 1,093 tỷ đồng.
Sai phạm thứ 2 theo cấp Tòa sơ thẩm là tiền học thêm sẽ được giáo viên chủ nhiệm thu và nộp 20% về nhà trường. Để hợp thức tiền thu sai nói trên, Hiệu trưởng Nguyễn Thị Bình chỉ đạo kế toán Phạm Thị Minh Nguyệt lập 2 sổ sách, chứng từ nhằm chia đôi 30% số giáo viên nộp về.
Từ đó, Tòa án cấp sơ thẩm tuyên phạt bị cáo Nguyễn Thị Bình 3 năm tù, Phạm Thị Minh Nguyệt 24 tháng tù nhưng cho án treo cùng về tội “Lợi dụng chức vụ, quyền hạn trong khi thi hành công vụ”. Sau phiên tòa, cả hai bị cáo cùng kháng cáo không phạm tội như bản án sơ thẩm quy kết.
Quá trình giải quyết vụ án, Cục Kiểm tra văn bản và Tổ chức thi hành pháp luật (Bộ Tư pháp) có kết luận thể hiện Quyết định 22/2013/QĐ-UBND, một trong những căn cứ kết tội các bị cáo có nội dung không phù hợp.
Tại phiên tòa phúc thẩm, đại diện Cục Kiểm tra văn bản khẳng định, Quyết định số 22 là trái pháp luật. Sau phần xét hỏi, đại diện viện kiểm sát cho rằng cần xác định lại Quyết định số 22 đúng pháp luật hay không. Ngoài ra, cần xác định lại thiệt hại vụ án, thu thập thêm chứng cứ để xác định Trường THCS Ba Đình có còn “lạm thu” đối với khối lớp 6 trong năm học 2013 - 2014 hay không…
Về việc Trường THCS Ba Đình quản lý quỹ 30% có dấu hiệu tư lợi và vi phạm quy chế tài chính, cấp sơ thẩm chỉ xem xét khoản thu vượt mà chưa làm rõ các sai phạm trong việc quản lý, sử dụng. Do vậy, đại diện Viện kiểm sát nhân dân TP Hà Nội đề nghị HĐXX phúc thẩm hủy án sơ thẩm để điều tra lại.
