Từ những thao tác tưởng như đơn giản như sử dụng bình chữa cháy, sơ cấp cứu, hồi sức tim phổi…, người dân được trang bị kỹ năng thiết thực để có thể chủ động ứng phó khi sự cố xảy ra. Đây cũng là một trong những cách làm đang được Công an phường Việt Hưng chú trọng, hướng tới mục tiêu xây dựng Công an phường kiểu mẫu về an ninh, trật tự.
Để mỗi người dân đều biết cách tự cứu mình
Tại Trung tâm Học tập cộng đồng về PCCC và CNCH phường Việt Hưng, những buổi trải nghiệm đang tạo nên một không khí đặc biệt. Không còn khoảng cách giữa người hướng dẫn và người học, giữa cán bộ với người dân hay giữa cha mẹ và con trẻ. Tất cả cùng trực tiếp tham gia các tình huống thực hành.
Với các em học sinh, thay vì chỉ tiếp nhận kiến thức qua sách vở, các em được cán bộ hướng dẫn nhận diện những nguy cơ có thể dẫn tới cháy, nổ; cách xử lý khi xảy ra sự cố; kỹ năng thoát nạn, tự bảo vệ bản thân.
Đặc biệt, các em được trực tiếp sử dụng phương tiện chữa cháy, thực hành xử lý tình huống cháy mô phỏng, thực hành hồi sức tim phổi (CPR) trên mô hình và làm quen với một số kỹ năng sơ cấp cứu, xử lý vết thương.
Những thao tác thực hành giúp các em hiểu rằng, trong một vụ cháy, điều quan trọng không chỉ là biết “gọi 114”, mà còn phải biết báo cháy như thế nào, thoát nạn ra sao, không được làm gì và có thể làm gì để bảo vệ bản thân cũng như hỗ trợ người khác trong khả năng an toàn.
Điều đáng nói, tại Trung tâm, người lớn cũng không đứng ngoài cuộc. Từ phụ huynh đến cán bộ, người dân trên địa bàn đều trực tiếp cầm bình chữa cháy, thực hành thao tác xử lý đám cháy giả định. Có những người lần đầu tiên được hướng dẫn cụ thể cách sử dụng bình chữa cháy, từ rút chốt an toàn, hướng vòi phun đến vị trí đám cháy và thực hiện thao tác dập lửa.
Qua thực hành, những kiến thức tưởng như rất quen thuộc về PCCC trở nên cụ thể hơn, dễ nhớ và quan trọng nhất là có thể áp dụng khi cần thiết.
Chị Nguyễn Thị Lan, là người dân trên địa bàn, đưa con đến tham gia trải nghiệm chia sẻ: “Trước đây tôi cũng từng được nghe tuyên truyền về cách sử dụng bình chữa cháy nhưng chủ yếu là nghe và xem hướng dẫn. Khi trực tiếp cầm bình, thực hành mới thấy có những thao tác mình tưởng đơn giản nhưng nếu không được hướng dẫn trước thì trong lúc hoảng loạn rất dễ lúng túng. Tôi nghĩ những chương trình như thế này rất thiết thực, nhất là khi có cả bố mẹ và các con cùng tham gia”.
Không chỉ người lớn, trẻ em cũng được khuyến khích chủ động tiếp cận kỹ năng. Hình ảnh những em nhỏ trong trang phục mô phỏng lực lượng chữa cháy, được người thân hướng dẫn thực hành sử dụng bình chữa cháy, tạo nên một cách tiếp cận gần gũi, sinh động với công tác PCCC.
Theo Công an phường Việt Hưng, điểm cốt lõi của mô hình Trung tâm Học tập cộng đồng về PCCC và CNCH là chuyển từ tuyên truyền đơn thuần sang tuyên truyền gắn với thực hành.
Bởi trong thực tế, khi cháy, nổ xảy ra, điều quyết định không chỉ là một người đã từng nghe về kỹ năng PCCC, mà là người đó có thể bình tĩnh thực hiện được kỹ năng hay không.
Một thao tác sử dụng bình chữa cháy đúng lúc; một người biết cách gọi báo cháy và cung cấp chính xác địa chỉ; một người biết cúi thấp người, dùng khăn hoặc vật dụng phù hợp để hạn chế hít phải khói; hay một người biết thực hiện CPR trong những phút đầu tiên… đều có thể tạo ra sự khác biệt lớn.
Thượng tá Vương Quốc Huy, Trưởng Công an phường Việt Hưng, cho biết, Công an phường xác định công tác phòng ngừa phải được thực hiện từ cơ sở, trong đó người dân chính là lực lượng quan trọng trong việc phát hiện, xử lý ban đầu và hạn chế hậu quả khi có sự cố.
“Chúng tôi muốn công tác tuyên truyền PCCC không chỉ dừng lại ở việc người dân được nghe, được biết, mà phải trực tiếp thực hành để hình thành kỹ năng và phản xạ. Khi học sinh, phụ huynh, cán bộ và người dân cùng tham gia, kiến thức PCCC sẽ được lan tỏa từ Trung tâm về từng gia đình, từng khu dân cư”, Thượng tá Vương Quốc Huy nhấn mạnh.
Theo Trưởng Công an phường Việt Hưng, việc xây dựng Công an phường kiểu mẫu về an ninh, trật tự không chỉ thể hiện ở công tác đấu tranh, phòng chống tội phạm hay bảo đảm trật tự, an toàn xã hội, mà còn phải được thể hiện bằng những mô hình thiết thực, phục vụ trực tiếp đời sống nhân dân.
Trong đó, nâng cao kỹ năng PCCC và CNCH cho cộng đồng là một nội dung quan trọng. Mục tiêu là từng bước hình thành thói quen chủ động phòng ngừa, để mỗi gia đình, trường học, cơ quan, đơn vị đều có người biết kiến thức và kỹ năng xử lý tình huống ban đầu.
Khi kỹ năng trở thành “phản xạ an toàn”
Một cộng đồng an toàn không thể chỉ trông chờ vào lực lượng chữa cháy chuyên nghiệp. Trong những phút đầu tiên của sự cố, chính người dân tại hiện trường là những người có khả năng phát hiện sớm nhất, báo tin nhanh nhất và nếu được trang bị đầy đủ kỹ năng, có thể tổ chức thoát nạn, cứu người, ngăn cháy lan trong điều kiện bảo đảm an toàn.
Bởi vậy, việc đưa người dân trực tiếp vào các tình huống thực hành có ý nghĩa lớn hơn một buổi tuyên truyền thông thường.
Với trẻ nhỏ, đó là bài học để các em biết tự bảo vệ mình. Với phụ huynh, đó là kỹ năng cần thiết để bảo vệ gia đình. Với cán bộ, người dân, đó là sự chủ động trước những nguy cơ có thể xảy ra bất cứ lúc nào.
Và khi những kỹ năng ấy được thực hành nhiều lần, chúng sẽ dần trở thành phản xạ.
Từ một trung tâm học tập cộng đồng, cách làm của Công an phường Việt Hưng đang hướng tới một mục tiêu rộng hơn: xây dựng cộng đồng biết phòng cháy, biết thoát nạn, biết cứu người và quan trọng nhất là biết chủ động trước nguy cơ cháy, nổ. Đó cũng là một cách rất cụ thể để tiêu chí “gần dân, sát dân, vì nhân dân phục vụ” được hiện thực hóa trong xây dựng Công an phường kiểu mẫu về an ninh, trật tự.