Đó là nội dung tiểu phẩm tuyên truyền dài hơn 3 phút vừa được Công an xã Kiều Phú (TP Hà Nội) đăng tải trên fanpage, đóng khung thông điệp ngay trong tiêu đề: "Cho vay đúng luật - đừng để đòi nợ thành đi tù".
Câu chuyện được dựng theo mô-típ quen thuộc của đời sống: một khoản nợ chưa được trả đúng hẹn, hai người đến đòi bằng thái độ nóng nảy. Không hẹn gặp, không thương lượng, hai "chủ nợ" trong tiểu phẩm gõ cửa bằng ánh mắt đằng đằng sát khí, lớn tiếng ngay từ những giây đầu tiên. Phía bên kia cánh cửa, người mắc nợ chọn cách né tránh thay vì đối thoại, cải trang để khỏi phải đối mặt. Sự né tránh ấy, dù được kể theo lối hài hước, lại phản ánh khá đúng tâm lý của không ít người khi lâm vào cảnh nợ nần: trốn thay vì giải quyết.
Không tìm được người vay, hai "chủ nợ" chuyển sang một cách hành xử khác: tự ý mang đi những vật dụng trong nhà, một chiếc quạt điện, rồi thêm một nồi cơm điện, xem đó như tài sản gán nợ. Đây chính là nút thắt mà tiểu phẩm muốn nhấn mạnh, bởi trong thực tế, hành vi tự ý lấy tài sản của người khác để trừ nợ, dù với lý do gì, đều không được pháp luật cho phép và có thể bị xử lý hình sự.
Trên đường mang "chiến lợi phẩm" rời khỏi hiện trường, hai đối tượng bị hai cán bộ Công an xã Kiều Phú chặn lại ngay trong con ngõ nhỏ. Không cần đến còng số 8 hay những lời quát tháo, hai chiến sĩ công an chỉ bằng tác phong nghiêm túc và câu hỏi trực diện đã khiến cả hai phải đứng lại, giao nộp số tài sản vừa lấy. Phân đoạn này được quay khá tự nhiên, ống kính bám sát bước chân dứt khoát của hai cán bộ tiến vào khung hình, tạo cảm giác như một tình huống có thật hơn là một cảnh diễn.
Tiểu phẩm khép lại bằng hình ảnh một cán bộ công an đứng giữa khung hình, phía sau là hai "con nợ" trong vai đòi nợ vẫn còn ôm khư khư hai chiếc quạt điện, trực tiếp nhắn nhủ người xem về ranh giới pháp lý của việc cho vay và đòi nợ. Đe dọa, xúc phạm danh dự, gây rối trật tự công cộng khi đòi nợ, theo thông điệp được đưa ra, đều là những hành vi vi phạm pháp luật, và người từ vị trí chủ nợ hoàn toàn có thể trở thành bị can nếu không kiềm chế đúng lúc.
Điểm cộng lớn nhất của sản phẩm nằm ở việc lựa chọn hình thức. Thay vì một thông báo hành chính khô khan, Công an xã Kiều Phú chọn kể chuyện bằng tiểu phẩm hài, quay dọc chuẩn định dạng mạng xã hội, nhịp cắt cảnh nhanh, phù hợp thói quen lướt xem của người dùng trẻ trên Facebook hay TikTok.
Việc gắn hashtag tên các gương mặt tham gia diễn xuất cho thấy đơn vị sản xuất đã chủ động phối hợp với những người có ảnh hưởng tại địa phương, một cách làm truyền thông cộng đồng đang ngày càng phổ biến ở cấp cơ sở.
Nhìn tổng thể, đây là một cách làm tuyên truyền pháp luật đáng khích lệ ở cấp xã: gần gũi, có tình huống, có nhân vật, không giáo điều. Đúng như lời nhắn mà Công an xã Kiều Phú gửi gắm ở cuối bài đăng, người xem nên xem hết video để hiểu và tự bảo vệ quyền lợi hợp pháp của chính mình khi đứng ở vị trí người cho vay.
