Theo Thương vụ Việt Nam tại Italia, Chính phủ Italia vừa ban hành Sắc lệnh số 143/2026. Sắc lệnh này nội luật hóa và tận dụng cơ chế miễn trừ linh hoạt cho phép quốc gia thành viên duy trì hoặc siết chặt quy định quốc gia song song với khung pháp lý chung của Liên minh châu Âu về bao bì và chất thải bao bì (PPWR).
Mục tiêu cốt lõi của sắc lệnh là đẩy nhanh quá trình chuyển đổi sang nền kinh tế tuần hoàn, kiểm soát triệt để lượng rác thải nhựa khó phân hủy phát sinh từ các hộ gia đình và chuỗi dịch vụ thương mại.
Sắc lệnh nhắm trực tiếp vào các nhóm sản phẩm có tỷ lệ phát sinh rác thải hữu cơ và bao bì dùng một lần cao tại nguồn, bao gồm:
Bao bì màng mỏng: túi, màng bọc đựng sản phẩm nông sản tươi sống (ortofrutta) tại hệ thống siêu thị và điểm bán lẻ.
Đồ dùng dịch vụ ăn uống: cốc, đĩa, thìa, dĩa, dao phục vụ ngành hàng không, nhà hàng, khách sạn và dịch vụ lưu trú (catering e ristorazione).
Bao bì phần ăn đơn lẻ: các loại bao bì đóng gói gia vị, sốt, đường, kem sữa dạng nhỏ (monoporzioni alimentari) thường đi kèm trong các khẩu phần ăn công nghiệp hoặc quán cà phê.
Tiêu chuẩn kỹ thuật bắt buộc: toàn bộ các chủng loại bao bì thuộc danh mục trên khi lưu thông và nhập khẩu lần đầu vào thị trường Italia bắt buộc phải đạt tiêu chuẩn biodegradabilità (khả năng phân hủy sinh học) và compostabilità (khả năng tạo thành phân compost) được chứng nhận nghiêm ngặt theo tiêu chuẩn kỹ thuật châu Âu UNI EN 13432:2000 (Tiêu chuẩn hài hòa do Ủy ban Tiêu chuẩn hóa Châu Âu - CEN ban hành).
Để giữ vững thị phần hoặc xuất khẩu và tránh rủi ro pháp lý tại thị trường Italia, Thương vụ lưu ý doanh nghiệp xuất khẩu Việt Nam, đặc biệt doanh nghiệp trong lĩnh vực nông sản tươi, thực phẩm chế biến, gia vị đóng gói, cần kiểm toán và nâng cấp nguyên liệu bao bì đầu nguồn. Yêu cầu nhà cung cấp bao bì xuất trình chứng nhận hợp chuẩn quốc tế UNI EN 13432;
Tuyệt đối loại bỏ các loại màng nhựa truyền thống không phân hủy sinh học đối với dòng sản phẩm xuất khẩu vào kênh siêu thị hay chuỗi nhà hàng, khách sạn, quán cà phê tại Italia.
Minh bạch hóa hồ sơ kỹ thuật và nhãn mác (Technical Dossier); Tối ưu hóa thiết kế bao bì và tuân thủ nguyên tắc giảm thiểu. Song song với yêu cầu phân hủy sinh học, doanh nghiệp cần chú ý tối ưu hóa kích thước bao bì, tránh tình trạng bao bì quá khổ so với sản phẩm bên trong để giảm thiểu chi phí đóng góp vào quỹ trách nhiệm mở rộng của nhà sản xuất (EPR) do CONAI quản lý.
Doanh nghiệp thông qua cơ quan Thương vụ, cần cập nhật kịp thời các thông tư hướng dẫn chi tiết tiếp theo của Bộ Môi trường và An ninh Năng lượng Italia (MASE) về danh mục mã HS cụ thể chịu tác động trực tiếp của Sắc lệnh này.
