Phát biểu tại hội trường sáng 26/10 về dự thảo Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Đo lường, cho ý kiến về Điều 52, đại biểu Nguyễn Thị Minh Tú (đoàn Nghệ An) rà soát quy định công khai thông tin vi phạm trong hoạt động đo lường, tránh chồng chéo với pháp luật xử lý vi phạm hành chính.
Theo đại biểu, khoản 5 Điều 52 giao Chính phủ quy định việc công khai thông tin tổ chức, cá nhân vi phạm trên nền tảng số hoạt động đo lường nhưng chưa xác định điều kiện áp dụng ngay trong Luật. Trong khi đó, Điều 72 Luật Xử lý vi phạm hành chính đã quy định việc công khai đối với vi phạm trong lĩnh vực đo lường khi gây hậu quả lớn hoặc gây ảnh hưởng xấu đến dư luận xã hội, đồng thời nêu rõ nội dung và hình thức công bố.
“Nếu thiết lập thêm cơ chế công khai riêng sẽ phát sinh tình trạng cùng một hành vi vi phạm nhưng tồn tại hai căn cứ và 2 cách công khai. Tôi đề nghị việc công khai quyết định xử phạt vi phạm về đo lường được thực hiện theo pháp luật về xử lý vi phạm hành chính. Thông tin được công khai hợp pháp cần được kết nối, đồng bộ trên nền tảng số hoạt động đo lường để cảnh báo và bảo vệ người tiêu dùng” - đại biểu đề xuất.
Về việc hoàn trả khoản thu vượt, đại biểu Nguyễn Thị Minh Tú cho rằng, dự thảo chỉ dẫn chiếu trách nhiệm bồi thường sang pháp luật dân sự và pháp luật về bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng, chưa quy định nghĩa vụ hoàn trả riêng.
Trong khi đó, lĩnh vực đo lường có đặc thù là sai số có thể rất nhỏ trong từng giao dịch nhưng khi lặp lại với hàng nghìn, hàng triệu người tiêu dùng thì tổng số tiền thu vượt rất lớn.
Đại biểu nhấn mạnh, “nếu mỗi người chỉ bị thu vượt vài nghìn đồng mà phải tự khiếu kiện thì việc bảo vệ quyền lợi trên thực tế sẽ rất khó khăn. Do vậy, cần bổ sung vào Điều 52 nguyên tắc “trường hợp xác định được số tiền người tiêu dùng đã thanh toán vượt do vi phạm pháp luật về đo lường thì tổ chức, cá nhân kinh doanh có trách nhiệm hoàn trả khoản thu vượt; việc bồi thường thiệt hại khác thực hiện theo pháp luật dân sự và pháp luật về bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng”.
Ngoài nội dung trên, đối với quyền tiếp cận dữ liệu đo lường của người tiêu dùng, đại biểu Nguyễn Thị Minh Tú cho rằng, dự thảo hiện mới quy định quyền yêu cầu tổ chức cung cấp dịch vụ thiết yếu cung cấp, trích xuất dữ liệu đo liên quan trực tiếp đến giao dịch để phục vụ khiếu nại, giải quyết tranh chấp và bồi thường.
Song trên thực tế, nhiều giao dịch không nhất thiết thuộc nhóm dịch vụ thiết yếu nhưng số tiền thanh toán lại được xác định trực tiếp từ kết quả đo, như sạc xe điện, dịch vụ logistics tính theo khối lượng…
Do vậy, đại biểu đề nghị quy định quyền tiếp cận dữ liệu theo bản chất giao dịch. “Người tiêu dùng có quyền yêu cầu tổ chức, cá nhân cung cấp hàng hóa, dịch vụ mà giá hoặc số tiền thanh toán được xác định trực tiếp từ kết quả đo cung cấp, trích xuất dữ liệu đo lường liên quan trực tiếp đến giao dịch của mình. Quy định như vậy sẽ phù hợp hơn với sự phát triển của kinh tế số” - đại biểu nói.
