Hiện nay, người nộp thuế có số tiền thuế nộp thừa sẽ chỉ được bù trừ tự động hoặc theo đề nghị vào số thuế phải nộp của kỳ tiếp theo. Với việc bù trừ nghĩa vụ thuế theo thời gian thực giúp hệ thống quản lý thuế tự động đối trừ ngay lập tức các khoản nộp thừa với số thuế phát sinh phải nộp hoặc các khoản nợ thuế ngay khi dữ liệu được ghi nhận.
Với người nộp thuế, điều này sẽ giúp doanh nghiệp, người dân không bị đọng vốn, không phải nộp thêm tiền mới khi đã có khoản nộp thừa ở các nghiệp vụ hoặc kỳ trước. Đồng thời, tránh việc bị tính tiền phạt chậm nộp đối với các khoản nghĩa vụ đã được bù trừ trên hệ thống.
Việc bù trừ theo thời gian thực cũng giúp giảm bớt thời gian chờ đợi kê khai thủ công hay làm giấy tờ đề nghị hoàn/bù trừ rườm rà vì hệ thống tự động xử lý số liệu…
Theo Cục Thuế, việc triển khai thu nộp thuế theo ID khoản phải nộp là một trong những nội dung quan trọng trong quá trình hiện đại hóa công tác quản lý thuế, hướng tới việc tự động hóa, đồng bộ dữ liệu và nâng cao chất lượng phục vụ người nộp thuế.
Theo kế hoạch, Cục Thuế đang xây dựng, nâng cấp việc nộp ngân sách Nhà nước (NSNN) theo ID khoản phải nộp trên các phân hệ gồm Cổng Thuế điện tử, eTax Mobile và nộp trực tiếp tại ngân hàng thông qua quầy giao dịch, ứng dụng ngân hàng.
Tuy nhiên, quá trình triển khai vẫn còn một số ngân hàng chưa bao quát đầy đủ các yêu cầu theo từng phân hệ; việc triển khai tại các ngân hàng cũng đang được thực hiện theo từng phân hệ, với các đầu mối khác nhau, chưa hình thành cơ chế phối hợp tổng thể giữa ngân hàng và Cục Thuế.
Theo Trưởng Ban Công nghệ, chuyển đổi số và tự động hóa, Cục Thuế (Ban CĐS) Phạm Quang Toàn, cần có sự phối hợp thống nhất giữa các đơn vị nghiệp vụ, kỹ thuật của Cục Thuế, Kho bạc Nhà nước và hệ thống ngân hàng để việc triển khai ID khoản phải nộp được thực hiện đồng bộ, bảo đảm dữ liệu truyền nhận đầy đủ, chính xác và kịp thời.
Theo Trưởng Ban CĐS, kết quả triển khai bước đầu cho thấy đã có 40 ngân hàng thương mại hoàn thành kết nối ID khoản phải nộp trên Cổng Thuế điện tử.
Đối với eTax Mobile, trong 31 ngân hàng đã kết nối, mới có 1 ngân hàng triển khai ID, 23 ngân hàng đang phối hợp và 7 ngân hàng chưa có kế hoạch triển khai. Bên cạnh đó, 45 ngân hàng thương mại, đơn vị đã hoàn thành triển khai API đáp ứng việc nộp trực tiếp tại ngân hàng.
Tuy nhiên, qua rà soát, theo dõi quá trình truyền nhận chứng từ, vẫn còn trường hợp thông tin chưa được truyền đầy đủ, kịp thời, chính xác hoặc thiếu ID khoản phải nộp và các thông tin định danh liên quan.
Điều này có thể khiến hệ thống thuế chưa thể thực hiện bù trừ ngay nghĩa vụ thuế của người nộp thuế, đồng thời ảnh hưởng đến việc liên thông, giải quyết thủ tục hành chính trên các hệ thống của cơ quan nhà nước khác.
Nghị định số 252/2026/NĐ-CP ngày 30/6/2026 của Chính phủ đã quy định trách nhiệm của các tổ chức cung ứng dịch vụ thanh toán, tổ chức trung gian thanh toán và các đơn vị tham gia phối hợp thu trong việc phối hợp với cơ quan quản lý thuế, KBNN; đồng thời truyền thông tin chứng từ nộp thuế điện tử cho cơ quan quản lý thuế theo thời gian thực, đầy đủ, chính xác.
Với định hướng này, việc triển khai ID khoản phải nộp được kỳ vọng sẽ tạo nền tảng để hệ thống thuế nhanh chóng xác định, đối soát và bù trừ nghĩa vụ thuế của người nộp thuế, đồng thời tăng cường kết nối giữa cơ quan Thuế với KBNN, ngân hàng và các hệ thống cung cấp dịch vụ công.
Đây cũng là bước tiến quan trọng trong xây dựng hệ sinh thái dịch vụ tài chính – thuế số, khi các dịch vụ như mở tài khoản, quản lý bán hàng, xuất hóa đơn, thanh toán, kế toán, khai thuế và nộp thuế có thể được kết nối, chia sẻ thông tin với cơ quan thuế.
