Đại diện Thương mại Mỹ Jamieson Greer ngày 21-7 cho biết Washington sẽ sớm công bố các biện pháp thuế quan mới, song chưa tiết lộ thời điểm cụ thể. Động thái này được dự báo sẽ làm gia tăng căng thẳng thương mại và tạo thêm sức ép lên kinh tế thế giới.
Theo ông Greer, các mức thuế mới được xây dựng trên cơ sở đánh giá việc các đối tác thương mại thực hiện các cam kết chống lao động cưỡng bức trong chuỗi cung ứng. Chính quyền Mỹ cho rằng nhiều nền kinh tế vẫn chưa có những biện pháp đủ mạnh để xử lý vấn đề này.
Giới phân tích nhận định mức thuế mới nhiều khả năng sẽ dao động từ 10-12,5%, thay thế mức thuế nhập khẩu toàn cầu 10% mà Tổng thống Donald Trump áp dụng sau khi nhiều chính sách thuế trước đó bị Tòa án Tối cao Mỹ bác bỏ hồi đầu năm.
Theo kế hoạch, hàng nhập khẩu từ Canada, Liên minh châu Âu (EU), Mexico, Đài Loan - Trung Quốc và Vương quốc Anh sẽ chịu mức thuế 10%, do Washington đánh giá các đối tác này đã có bước tiến trong việc ngăn chặn lao động cưỡng bức.
Trong khi đó, hơn 40 nền kinh tế khác, trong đó có Trung Quốc, Ấn Độ và Nhật Bản, có thể phải đối mặt với mức thuế 12,5%.
Liên minh châu Âu trước đó đã phản đối cách tiếp cận của Mỹ, cho rằng việc áp thuế với lý do chống lao động cưỡng bức là thiếu cơ sở và không phù hợp với các quy định thương mại quốc tế.
Tuần trước, Mỹ thông báo áp thuế 25% đối với một số mặt hàng nhập khẩu từ Brazil. Tiếp đó, Washington công bố kế hoạch áp thuế 50% đối với nhiều sản phẩm của Canada, dự kiến có hiệu lực sau 30 ngày.
Thủ tướng Canada Mark Carney cho biết Ottawa đang xem xét mọi phương án để bảo vệ lợi ích quốc gia, đồng thời xác nhận hai bên sẽ tăng cường đàm phán trong những tuần tới nhằm tìm kiếm một thỏa thuận thương mại mới.
Theo các chuyên gia, việc Washington sử dụng Điều 338 của Đạo luật Thuế quan năm 1930 để áp thuế đối với Canada có thể nhằm tạo lợi thế trong quá trình đàm phán Hiệp định Mỹ - Mexico - Canada (USMCA).
Ngay cả những mặt hàng được hưởng ưu đãi theo USMCA cũng không nằm trong diện được miễn trừ khỏi kế hoạch áp thuế mới.
Trong khi đó, Brazil đã lên tiếng phản đối kế hoạch áp thuế 25% của Mỹ, dự kiến có hiệu lực từ ngày 22-7.
Mặc dù một số mặt hàng như thịt bò, cà phê và linh kiện máy bay được miễn áp thuế, Phòng Thương mại Mỹ tại Brazil cảnh báo chính sách này vẫn sẽ ảnh hưởng đến hơn 11 tỷ USD kim ngạch xuất khẩu của nước này sang thị trường Mỹ.
Không chỉ siết thuế đối với hàng hóa nhập khẩu, Tổng thống Donald Trump còn công bố lộ trình áp thuế đối với thuốc generic nhập khẩu.
Theo đó, từ năm 2028, nhóm sản phẩm này sẽ chịu mức thuế 100%, sau đó tăng lên 200% từ năm 2029. Tuy nhiên, từ tháng 8-2026 đến trước thời điểm trên, mức thuế sẽ được giảm xuống 0% nhằm tạo điều kiện để các doanh nghiệp chuyển hoạt động sản xuất dược phẩm về Mỹ.
Giới quan sát cho rằng việc Washington đồng thời mở rộng hàng loạt biện pháp thuế quan đối với nhiều đối tác thương mại lớn có thể làm gia tăng nguy cơ trả đũa thương mại, gây thêm bất ổn cho chuỗi cung ứng toàn cầu và tạo sức ép lên đà phục hồi của kinh tế thế giới.
