Công an Hà Nội đưa điệu xẩm thu hút vào clip ứng xử văn minh trên mạng xã hội

Một chiếc máy tính xách tay dán kín các hình trang trí hiện đại lại trở thành bệ đỡ cho chiếc mõ gỗ nâu sẫm. Bàn tay của Thượng úy Phạm Anh Tuấn không chạm vào các phím bấm để gõ chữ phản hồi. Anh cầm dùi gỗ, đều đặn gõ nhịp xuống chiếc mõ đặt giữa màn hình.

Hình ảnh đối lập ấy là điểm nhìn trung tâm trong tác phẩm "Bình luận cũng phải chuẩn mực" của Cụm thi đua số 01 thuộc Công an thành phố Hà Nội. Điều gây bất ngờ nằm ở chỗ đơn vị Cụm trưởng của cụm thi đua này là Phòng An ninh mạng và phòng, chống tội phạm sử dụng công nghệ cao. Những cán bộ an ninh tưởng chừng khô khan lại chọn âm nhạc truyền thống Bắc Bộ làm chất liệu chính khi tham gia Cuộc thi video ngắn thuộc Hội thi sân khấu hóa "Quy tắc ứng xử của cán bộ, chiến sĩ Công an thành phố Hà Nội".

Câu chuyện mở ra bằng năm tiếng chuông thông báo khô khốc, dồn dập. Năm bình luận từ các tài khoản mạng xã hội liên tiếp nhảy đè lên khung hình của Thượng úy Tuấn. Có tài khoản buông lời quy chụp lực lượng công an chỉ giỏi phạt dân còn lúc cần thì không thấy mặt. Những dòng chữ khác lại mỉa mai việc cán bộ quay video là "làm màu", hoặc cho rằng người mặc quân phục tự cho mình quyền lên giọng với người khác.

Áp lực từ những lời phán xét vô căn cứ được ê-kíp cụ thể hóa bằng ngôn ngữ thị giác tối giản. Toàn bộ bối cảnh xung quanh chuyển sang phông nền đen đặc. Ánh sáng trường quay chỉ tập trung vào bộ sắc phục để làm nổi bật từng biến chuyển trên gương mặt nhân vật. Từ cơ thể người chiến sĩ đang ngồi xếp bằng ở đáy khung hình, hai bản thể khác tách ra rồi đứng đối diện nhau, tạo thành một bố cục tam giác giằng co.

Phía bên trái là một Phạm Anh Tuấn chống nạnh, gương mặt đỏ phừng bức xúc và liên miệng gặng hỏi "Họ nói thế nào? Họ nói gì?". Phía bên phải là một phiên bản điềm đạm, liên tục mỉm cười và đưa hai bàn tay hướng xuống để kìm cơn nóng giận của chính mình.

Ngay khi cuộc xung đột nội tâm chực chờ bùng phát, tiếng kèn bầu réo rắt cùng tiếng sáo trúc bất ngờ trỗi dậy trên nền nhịp mõ đều đặn. Bản thể bên phải cất giọng hát theo lối luyến láy đặc trưng của điệu xẩm và hát văn dân gian.

Câu hát "Bình tĩnh ai ơi, chúng ta đây phải bình tĩnh ai ơi, nghe câu khiêu khích mà tim anh nó cứ xôn xao" chạm thẳng vào tâm lý đời thường. Người làm nhiệm vụ trên không gian mạng mỗi ngày phải tiếp nhận hàng trăm luồng thông tin độc hại, sự chạnh lòng khi công sức tập thể bị bôi nhọ là phản ứng tự nhiên của con người.

Sức hút của đoạn phim dài chín mươi sáu giây nằm ở cách dùng âm thanh truyền thống để dẫn dắt hành động hình thể. Theo những câu xẩm khuyên nhủ "giận hờn cũng chớ, đôi co mà làm gì", thái độ của bản thể nóng nảy bên trái dịu dần. Khi giai điệu ngân đến câu "Tay không nắm chặt, mặt thời hân hoan, cái tâm phải giữ cho an", người chiến sĩ giơ hai nắm đấm đang siết chặt lên trước ngực rồi từ từ mở từng ngón tay ra theo nhịp phách.

Bàn tay vừa buông lỏng ấy lập tức đặt nhẹ lên ngực trái. Sự uy nghi của người thực thi công vụ không nằm ở việc thắng thua trong một cuộc cãi vã trên mạng, nó nằm ở khả năng giữ cho tâm mình tĩnh tại trước những lời khích bác của người đời.

Khi câu khẩu hiệu "Quy tắc ứng xử của cán bộ, chiến sĩ Công an thành phố Hà Nội" vang lên dõng dạc, hiệu ứng hình ảnh tạo nên cái kết trọn vẹn. Nhân vật bên phải đứng nghiêm giơ tay chào điều lệnh.

Nhân vật nóng nảy bên trái gật đầu tâm phục, chủ động bước lùi lại và hòa nhập vào cơ thể người chiến sĩ đang ngồi ở trung tâm. Vài giây sau, bản thể điềm tĩnh cũng thu mình tan biến vào sau lưng đồng đội.

Màn hình khép lại trong bóng tối, chỉ còn tiếng mõ gỗ gõ những nhịp cuối cùng. Một bình luận trên mạng xã hội có thể để lại hệ lụy lớn hơn suy nghĩ của người gõ phím.

Từ góc nhìn của những người lính gác cổng không gian mạng, văn minh ứng xử bắt đầu ngay từ khoảnh khắc biết thu lại nắm đấm cảm xúc trước mỗi lần nhấn nút gửi đi.