Hà Nội công bố 46 Không gian văn hóa sáng tạo và khai trương không gian văn hóa Lũng Trăng

Sự kiện có sự tham dự của Đại diện UNESCO Việt Nam, Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch Hà Nội, Bảo tàng Hà Nội, UBND xã Yên Xuân, các giám tuyển nghệ thuật, nghệ nhân, nghệ sĩ cùng đông đảo người dân địa phương.

Phát biểu tại sự kiện, Giám đốc Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch Hà Nội Phạm Tuấn Long cho biết, tính đến thời điểm hiện tại, Hà Nội đã công nhận 128 không gian sáng tạo. Trong đó, năm 2025, thành phố đã công nhận và trao chứng nhận cho 82 không gian; năm nay, có thêm 46 không gian sáng tạo mới được trao chứng nhận. Việc này góp phần khuyến khích các đơn vị, nghệ sĩ tiếp tục sáng tạo, cống hiến và hoạt động hiệu quả. Hoạt động này càng có ý nghĩa hơn khi chỉ ít ngày nữa, Lễ hội Thiết kế Sáng tạo Hà Nội năm 2026 sẽ chính thức diễn ra tại 5 điểm chính trên địa bàn Thủ đô.

Việc công nhận các không gian văn hóa sáng tạo góp phần kết nối các mô hình hoạt động văn hóa, nghệ thuật, khuyến khích đưa di sản vào đời sống đương đại, đồng thời mở rộng mạng lưới các điểm đến sáng tạo của Thủ đô.

Theo đó, các Không gian văn hoá sáng tạo của Hà Nội có trách nhiệm triển khai tổ chức các hoạt động trong lĩnh vực Thiết kế sáng tạo, khuyến khích thúc đẩy ý tưởng sáng tạo mới trên cơ sở khai thác và phát huy các giá trị di sản văn hoá để hình thành những sản phẩm, mô hình và hoạt động sáng tạo mang bản sắc văn hoá hướng tới kiến tạo Hệ sinh thái sáng tạo mạnh mẽ và bền vững. Đồng thời, phát huy vai trò xã hội tạo giá trị cho cộng đồng, đóng góp vào phát triển kinh tế sáng tạo và nâng cao chất lượng đời sống văn hoá.

Tham gia mạng lưới sáng tạo, các thành viên đồng thời có trách nhiệm hợp tác nhằm tăng cường liên kết, chia sẻ nguồn lực, phát huy thế mạnh của từng không gian trong hệ sinh thái sáng tạo thông qua phối hợp tổ chức các hoạt động trưng bày, đào tạo... góp phần nâng cao chất lượng hoạt động của các không gian và lan toả giá trị sáng tạo tới cộng đồng...

Cùng với việc công nhận 46 Không gian văn hóa sáng tạo Hà Nội năm 2026, Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch Hà Nội phối hợp với UBND xã Yên Xuân và đơn vị sáng tạo ra mắt Không gian văn hóa Lũng Trăng.

Trên diện tích khoảng hơn 4ha, nằm dưới chân núi Viên Nam, Lũng Trăng sở hữu cảnh quan đồi núi, cây xanh và những khoảng không gian mở đặc trưng của vùng đất Mường Yên Xuân.

Không chỉ là một điểm đến sinh thái, các sự kiện tại Lũng Trăng được tổ chức như một ngày hội văn hóa, đưa công chúng bước vào hành trình khám phá chiều sâu văn hóa Mường thông qua nhiều hình thức trải nghiệm, từ nghệ thuật sắp đặt, âm nhạc dân gian, trang phục truyền thống đến trò chơi cộng đồng và ẩm thực bản địa.

Điểm nhấn của chương trình là hoạt động giới thiệu, trưng bày “Chuyện kể xứ Mường”. Tại đây, du khách có cơ hội gặp gỡ các nghệ nhân Mo Mường, tìm hiểu những câu chuyện về tín ngưỡng, phong tục và thế giới quan của người Mường. Các giá trị văn hóa gắn với Mo Mường, sử thi “Đẻ đất – Đẻ nước”, chiêng Mường và tri thức dân gian được giới thiệu bằng nhiều chất liệu nghệ thuật, trong đó có hội họa.

Lũng Trăng cũng dành một phần quan trọng, trưng bày những tác phẩm tranh và sắp đặt nghệ thuật mô phỏng lịch Đoi, lấy cảm hứng từ di sản Mường, tạo nên cuộc đối thoại giữa truyền thống và đương đại. Thông qua ngôn ngữ tạo hình mới, những giá trị văn hóa lâu đời được chuyển tải theo cách gần gũi, giúp công chúng, đặc biệt là thế hệ trẻ, có thêm góc nhìn về đời sống tinh thần và tri thức của cộng đồng người Mường.

Không khí lễ hội tiếp tục được nối dài với các hoạt động diễu hành chiêng Mường, trò chơi dân gian, trải nghiệm trang phục truyền thống và chương trình âm nhạc “Âm vang xứ Mường”. Những giai điệu, điệu múa, lời hát cùng nhịp chiêng đặc trưng góp phần tái hiện không gian sinh hoạt văn hóa cộng đồng, đưa du khách đến gần hơn với bản sắc của vùng đất.

Nhận định về không gian văn hóa sáng tạo Lũng Trăng, ông Phạm Tuấn Long cho rằng, với không gian đậm bản sắc văn hóa Mường, Lũng Trăng được kỳ vọng sẽ trở thành một trong những điểm đến tiêu biểu, hấp dẫn du khách khi đến với Thủ đô; đồng thời là không gian văn hóa góp phần gìn giữ, phát huy các giá trị văn hóa dân tộc. Điều này cũng phù hợp với định hướng mà thành phố Hà Nội đang tập trung triển khai thông qua hai nghị quyết quan trọng, đó là Nghị quyết số 80-NQ/TW về phát triển văn hóa Việt Nam và Nghị quyết số 26-NQ/TW về phát triển du lịch Việt Nam.

Bà Thân Thị Xuân, người đứng đầu dự án Lũng Trăng cho biết, từ tình yêu dành cho vùng đất Mường dưới chân núi Viên Nam, bà định hướng phát triển Lũng Trăng thành nơi kết nối nghệ nhân với nghệ sĩ, cộng đồng địa phương với du khách, và những giá trị truyền thống với tư duy sáng tạo mới.

"Tại đây, câu chuyện văn hóa Mường được chuyển tải qua nghệ thuật sắp đặt, không gian cảnh quan, các hoạt động thủ công, âm nhạc và trải nghiệm tương tác. Đặc biệt, sự tham gia của các nghệ nhân và cộng đồng bản địa được xem là yếu tố quan trọng để gìn giữ tính chân thực và chiều sâu của di sản" - bà Thân Thị Xuân nhấn mạnh.

Trong định hướng dài hạn, Lũng Trăng mong muốn trở thành điểm kết nối giữa du lịch và bảo tồn văn hóa, góp phần quảng bá hình ảnh xứ Mường, tạo thêm cơ hội phát triển dịch vụ và sinh kế cho cộng đồng địa phương.