Gần 100 nghệ sĩ thăng hoa trong đêm Jazz đặc biệt tại Hà Nội

"Bữa tiệc" Jazz thịnh soạn

Với 16 tiết mục được trình diễn trong hơn 2 tiếng đồng hồ, "Jazz & Friends X" đưa người nghe qua nhiều không gian âm nhạc khác nhau. Từ chất Jazz Mỹ cổ điển, phóng khoáng, chương trình chuyển sang những thanh âm sôi động của văn hóa Mỹ Latin, đặc biệt là âm hưởng Samba trong một tác phẩm Jazz Brazil, trước khi mở rộng sang những sắc thái Jazz châu Âu qua các sáng tác đến từ: Anh, Pháp, Thụy Điển, Na Uy, Úc và cuối cùng trở về với Jazz Việt Nam. Hành trình ấy được xây dựng từ những tác phẩm được chọn lọc, sắp xếp và dàn dựng, khai thác nhiều phong cách đặc trưng như Ragtime, Big Band, Jazz Fusion hay Smooth Jazz.

Không khí đêm nhạc được khởi động bằng “Sing Sing Sing” với phần trình diễn của 12 nghệ sĩ trống. Tiết mục mở màn giàu năng lượng nhanh chóng tạo nên bầu không khí sôi động trong khán phòng. Tiếp đó, giọng hát Thủy Bùi đưa người nghe đến với “Fever”, ca khúc Jazz kinh điển ra đời cách đây 70 năm, với sắc thái mềm mại và sâu lắng hơn. Sự chuyển đổi về tiết tấu và không khí tiếp tục được thể hiện qua “In the Mood”, tác phẩm tiêu biểu của phong cách Big Band Swing. Với sự tham gia của 23 nghệ sĩ saxophone cùng các nhạc công bass, trống và piano, tiết mục tạo nên lớp âm thanh dày, mạnh mẽ. Đặc biệt, sự xuất hiện của nghệ sĩ Quyền Văn Minh, người được giới yêu nhạc gọi bằng cái tên thân thuộc “bố già Jazz Việt” nhận được sự hưởng ứng nồng nhiệt từ khán giả. Ông cũng là một trong những người thầy có đóng góp quan trọng trong quá t

Vốn là chương trình thường niên của Khoa Jazz, "Jazz & Friends" năm nay được tổ chức với quy mô lớn hơn, tiệm cận một liên hoan nhạc Jazz khi có sự tham gia của đông đảo nghệ sĩ quốc tế đến từ Mỹ, Thụy Điển và Na Uy. Không chỉ tạo nên sự giao thoa giữa các nền văn hóa âm nhạc, chương trình còn là dịp hội tụ của nhiều thế hệ nghệ sĩ Jazz Việt Nam, từ những người đặt nền móng cho dòng nhạc này đến các gương mặt trưởng thành từ môi trường đào tạo chuyên nghiệp. Sự kết hợp ấy mang lại một không gian biểu diễn đa dạng, nơi mỗi nghệ sĩ có cơ hội thể hiện cá tính riêng nhưng vẫn cùng hướng đến tinh thần tự do và ngẫu hứng của Jazz

Tinh thần giao lưu và đối thoại giữa các nghệ sĩ tiếp tục được thể hiện qua những màn kết hợp mang màu sắc quốc tế. Với “I Concentrate on you”, bản Jazz standard do nhạc sĩ Cole Porter sáng tác năm 1939, các nghệ sĩ Mỹ và Việt Nam cùng tạo nên một màn trình diễn giàu tính kết nối. Sự khác biệt về quốc tịch, màu da hay nền tảng nghệ thuật dường như không còn là khoảng cách khi cả bốn nghệ sĩ cùng tìm được tiếng nói chung trong âm nhạc.

Từ sắc thái cổ điển ấy, chương trình chuyển sang không khí sôi động của “Mas Que Nada”, ca khúc Brazil nổi tiếng góp phần đưa âm hưởng Samba và Bossa Nova đến với công chúng toàn cầu. Sáu giọng ca cùng tham gia trình diễn đã tạo nên một tiết mục giàu nhịp điệu, mang đến màu sắc tươi vui cho đêm nhạc. Trong khi đó, “Under the Sky of Paris” lại đưa khán phòng trở về với vẻ lãng mạn, tinh tế, gợi nhắc tinh thần âm nhạc đặc trưng của nước Pháp. Sự thay đổi liên tục về sắc thái cho thấy khả năng biến hóa của Jazz khi tiếp nhận những chất liệu văn hóa khác nhau.

Một trong những khoảnh khắc nổi bật của chương trình là tiết mục “Blues i oktaver” với sự kết hợp của các nghệ sĩ piano TS. Nguyễn Tiến Mạnh, GS. Lars Anderssons (trống), Quyền Thiện Đắc và Danny Healy (saxophone), Hoàng Hải Bằng (bass). Trên nền hòa tấu của các nhạc công, phần độc tấu piano của TS. Nguyễn Tiến Mạnh, Trưởng Khoa Jazz gây ấn tượng với lối chơi mạnh mẽ, giàu năng lượng cùng những đoạn xử lý đầy ngẫu hứng khiến phần trình diễn liên tục được đẩy lên cao trào.

Bên cạnh những phong cách Jazz quen thuộc, chương trình còn giới thiệu một thử nghiệm đáng chú ý khi kết hợp Jazz với nhạc điện tử. Các nghệ sĩ Na Uy trực tiếp ứng tác trên sân khấu, tạo nên một không gian âm thanh mới lạ, giàu tính tưởng tượng. Sự kết hợp giữa các lớp âm thanh điện tử và ngôn ngữ ngẫu hứng của Jazz đưa người nghe đến với thế giới cổ tích Bắc Âu huyền ảo, quyến rũ. Không bị bó buộc trong những cấu trúc có sẵn, màn trình diễn cho thấy tinh thần tự do, khả năng đối thoại và sáng tạo vốn là những giá trị làm nên sức sống của Jazz.

Một dấu ấn khác của "Jazz & Friends X" đến từ sự trở lại của các cựu sinh viên Khoa Jazz, những người từng được đào tạo tại Học viện Âm nhạc Quốc gia Việt Nam và nay đã trưởng thành trong đời sống âm nhạc. Với “Wish you were here” của Fourplay, nhạc sĩ Nguyễn Hữu Vượng cùng các nghệ sĩ guitar, trống và bass mang đến một tiết mục Smooth Jazz. Tiếng piano của Nguyễn Hữu Vượng giữ vai trò nổi bật trong tổng thể hòa âm, tạo nên sự kết hợp giữa chất phóng khoáng đặc trưng của Jazz và sắc thái mềm mại của tác phẩm.

Sự xuất hiện của ca sĩ Đinh Mạnh Ninh cũng là một bất ngờ dành cho khán giả khi được Ban tổ chức giữ kín đến phút cuối. Gương mặt từng gây chú ý tại chương trình “Anh trai vượt ngàn chông gai 2026” xuất hiện với phong cách thời trang phóng khoáng, trình diễn hai ca khúc nhạc nhẹ của nhạc sĩ Võ Thiện Thanh là “Xích lô” và “Buổi sáng ở Ciao Cafe” được làm mới theo phong cách Jazz qua phần phối khí của Nguyễn Hữu Vượng. Đây cũng chính là vị nhạc sĩ đứng sau những bản phối được chú ý trong chương trình “Tổ quốc trong tim”. Việc đưa hai ca khúc quen thuộc vào không gian Jazz tạo nên màu sắc khác biệt cho phần trình diễn của Đinh Mạnh Ninh, đồng thời cho thấy khả năng biến đổi của những tác phẩm nhạc nhẹ khi được tiếp cận bằng một ngôn ngữ âm nhạc mới.

Jazz Việt tìm tiếng nói riêng từ chất liệu âm nhạc truyền thống

Nếu những màn kết hợp quốc tế tạo nên sự đa dạng về phong cách thì hai tác phẩm “Cội” và “Sông biển nước Nam” do Nguyễn Đức Hải Phong sáng tác lại mang đến điểm nhấn riêng, gắn với nỗ lực tìm kiếm bản sắc cho Jazz Việt Nam. Đây là lần đầu tiên trên sân khấu "Jazz & Friends", các nghệ sĩ Jazz Việt sáng tác và trình diễn Jazz cùng dàn nhạc giao hưởng thính phòng. Trên nền chất liệu âm nhạc truyền thống, sự kết hợp với giao hưởng đã mở ra một cách biểu đạt mới, tạo nên màu sắc Jazz khác biệt.

Điểm đáng chú ý là các chất liệu truyền thống Việt Nam không chỉ xuất hiện như những yếu tố điểm xuyết mà được khai thác bằng tư duy sáng tạo của Jazz, thông qua cách xử lý hòa âm, tiết tấu và những đoạn ngẫu hứng. Sự kết hợp giữa âm nhạc truyền thống với cấu trúc giao hưởng thính phòng và tinh thần tự do của Jazz tạo nên một cuộc đối thoại nhiều chiều và đa sắc màu. Ở đó, những giá trị âm nhạc có nguồn gốc khác nhau không đứng riêng biệt mà cùng bổ sung, làm giàu cho nhau, qua đó hình thành sắc thái riêng mang dấu ấn văn hóa Việt Nam. Hai tiết mục cũng cho thấy hướng đi đáng chú ý của các nghệ sĩ trong việc khai thác di sản âm nhạc dân tộc trên nền tảng ngôn ngữ Jazz đương đại.

Sau hơn 2 giờ trình diễn, đêm nhạc khép lại bằng “What’d I say”, tác phẩm nổi tiếng của huyền thoại Ray Charles, được xem là một trong những ca khúc có vai trò nền tảng đối với sự hình thành dòng nhạc Soul. Tất cả nghệ sĩ cùng hòa giọng trong tiết mục cuối, tạo nên màn kết nối giữa những cá tính âm nhạc đã hiện diện trên sân khấu suốt chương trình.

Đánh dấu năm thứ 10 tổ chức, "Jazz & Friends X" không chỉ là dịp hội tụ của các nghệ sĩ trong nước và quốc tế mà còn cho thấy những chuyển động trong đời sống Jazz Việt Nam. Từ việc tiếp nối các giá trị kinh điển, thử nghiệm với những ngôn ngữ âm nhạc đương đại đến khai thác chất liệu truyền thống trong sự kết hợp với giao hưởng, chương trình mở ra nhiều hướng tiếp cận khác nhau. Tinh thần tự do, ngẫu hứng và sáng tạo vẫn là sợi dây xuyên suốt, đồng thời là nền tảng để các nghệ sĩ tiếp tục tìm kiếm tiếng nói riêng cho Jazz Việt.

Một số hình ảnh ấn tượng trong chương trình: