Cửa Nam phát huy giá trị di sản gắn với phát triển du lịch từ cơ sở
Tại hội nghị, đồng chí Nguyễn Quốc Hoàn- Phó Bí thư Đảng ủy, Chủ tịch UBND phường Cửa Nam nhấn mạnh, ý nghĩa thiết thực của Hội nghị trong bối cảnh phường vừa hoàn thành việc sắp xếp, tổ chức lại và thành lập 16 Tổ dân phố mới.
Việc sắp xếp nhằm xây dựng tổ chức Tổ dân phố tinh gọn, phù hợp với quy mô dân số, địa giới hành chính, điều kiện hạ tầng, truyền thống cộng đồng và yêu cầu quản lý nhà nước tại cơ sở; qua đó nâng cao hiệu quả hoạt động tự quản của cộng đồng dân cư, góp phần thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội trên địa bàn.
Đồng chí Nguyễn Quốc Hoàn đề nghị các đại biểu nêu cao tinh thần trách nhiệm, tập trung nghiên cứu, trao đổi và tiếp thu đầy đủ các nội dung được truyền đạt; đồng thời chủ động vận dụng linh hoạt, phù hợp với điều kiện thực tế của từng Tổ dân phố và từng di tích trên địa bàn.
Đối với Phòng Văn hóa và Xã hội phường, đồng chí đề nghị tiếp tục chủ động tham mưu, phối hợp triển khai đồng bộ, hiệu quả công tác quản lý nhà nước về văn hóa; tăng cường hướng dẫn, kiểm tra việc thực hiện Quy chế tổ chức và hoạt động của Tổ dân phố.
Đối với Ban Quản lý di tích và các Tiểu ban Quản lý di tích, cần tiếp tục phát huy tinh thần trách nhiệm, tăng cường phối hợp với chính quyền địa phương và nhân dân trong quản lý, bảo vệ di tích; Tổ chức các hoạt động văn hóa, lễ hội bảo đảm đúng quy định, an toàn, văn minh.
Đồng thời, chú trọng khai thác hiệu quả các giá trị văn hóa truyền thống gắn với phát triển du lịch, góp phần xây dựng hình ảnh phường Cửa Nam trở thành điểm đến giàu bản sắc, thân thiện và hấp dẫn.
Tại Hội nghị, các đại biểu được quán triệt những nội dung trọng tâm của Quy chế tổ chức và hoạt động của Tổ dân phố; đồng thời được tập huấn về công tác quản lý, bảo tồn và phát huy giá trị di sản văn hóa gắn với phát triển du lịch trên địa bàn phường.
“Điểm sáng” Cửa Nam: Động lực mới cho du lịch di sản sau sáp nhập
Trong khuôn khổ hội nghị công tác văn hóa và du lịch tại địa phương, PGS.TS. Nguyễn Thành Nam – Giảng viên trường Đại học Văn hóa Hà Nội đã trình bày chuyên đề mang tính thực tiễn cao về công tác quản lý, bảo tồn và phát huy giá trị di sản văn hóa gắn liền với định hướng phát triển du lịch bền vững.
Chuyên đề hướng tới việc trang bị cho đội ngũ cán bộ, công chức phường cùng cán bộ cơ sở hệ thống lý luận vững chắc, kiến thức chuyên môn và phương pháp luận thiết thực.
Đánh giá về tiềm năng di sản địa phương, PGS.TS. Nguyễn Thành Nam nhấn mạnh phường Cửa Nam sở hữu một kho tàng văn hóa - lịch sử vô cùng đa dạng, kết hợp hài hòa giữa không gian kiến trúc đô thị hiện đại và các giá trị truyền thống tâm linh.
Phường Cửa Nam là nơi tập trung nhiều công trình trọng điểm như trường THPT Trưng Vương, Đại học Dược, Cung Văn hóa Lao động Hữu nghị Việt - Xô, Tòa án nhân dân Tối cao và trụ sở Hội Nhà báo Việt Nam. Điểm nhấn nổi bật là Chùa Quán Sứ – trụ sở của Giáo hội Phật giáo Việt Nam, đóng vai trò trung tâm trong đời sống văn hóa tâm linh của khu vực.
Ngoài ra, hệ thống 19 di tích gồm các đình, đền, miếu cổ kính như Hàm Long, Vũ Thạch, Thiên Phúc, Bích Lưu, Thiên Quang, Ngọc Liên...
Để khai thác tối đa giá trị của 19 di tích này, việc ứng dụng công nghệ di sản và xây dựng cơ sở dữ liệu số hóa là yêu cầu vô cùng cấp thiết. Giải pháp này giúp thống nhất hệ thống hồ sơ di sản vốn bị phân tán sau quá trình sáp nhập địa giới hành chính, tạo cơ sở cho việc kiểm kê, giám sát hiện trạng từ xa.
Đồng thời, hệ thống dữ liệu số là nền tảng khởi tạo các ứng dụng du lịch thông minh như bản đồ tương tác, walking tour và mini-app. Bằng việc số hóa toàn bộ dữ liệu, phường có thể hiện đại hóa hạ tầng thông tin qua các công cụ cốt lõi: Công nghệ 3D/VR360 số hóa hiện trạng và phục vụ tour ảo; AR lồng ghép hình ảnh phục dựng và câu chuyện lịch sử; QR/Audio guide thuyết minh đa ngôn ngữ; GIS quản lý bản đồ 19 di tích và tuyến đi bộ; AI hỗ trợ hỏi đáp, nhận diện hình ảnh, tư liệu Hán Nôm và phân tích hành vi du khách.
Thống nhất hồ sơ phân tán từ các phường cũ sau sáp nhập, phục vụ kiểm kê/giám sát từ xa, đồng thời làm nền tảng phát triển ứng dụng du lịch số (walking tour, bản đồ tương tác, mini-app).
Nhằm hiện thực hóa các mục tiêu trên, PGS.TS. Nguyễn Thành Nam đã đề xuất 7 nhóm giải pháp chiến lược mang tính đột phá cho địa phương: Kiện toàn Ban quản lý di tích phường, thành lập các tiểu ban, phân công theo cụm và thực hiện tổng kiểm kê, "nhận diện chéo" hệ thống 19 di tích; Hoàn thiện hạ tầng số; Phủ sóng 3D $360^{\circ}$, AR, QR, GIS và AI cho toàn bộ di tích; Hoàn thiện 3 walking tour chuyên đề trình UBND quận phê duyệt; Thí điểm chương trình "Đêm di sản Cửa Nam" theo mô hình hợp tác công tư (PPP).
Ngoài ra, tập huấn cán bộ, đào tạo thuyết minh viên cộng đồng phối hợp cùng Đại học Văn hóa Hà Nội, Cục Di sản văn hóa và Viện Nghiên cứu Phát triển Du lịch; Phối hợp ngân sách văn hóa, Quỹ bảo tồn di sản, mô hình PPP và chương trình "Nhận bảo trợ di tích"; Nghiên cứu thí điểm xây dựng "Vùng di sản đô thị" cấp phường, liên kết với không gian Hồ Hoàn Kiếm, Phố Cổ, Phố sách và Phùng Hưng.
