Phát biểu bên lề Hội nghị cấp cao Hiệp hội Các quốc gia Đông Nam Á (ASEAN) tại Manila ngày 17-11, bà Takaichi kêu gọi thành lập một lực lượng đặc trách về an ninh dầu mỏ và xây dựng một cơ chế khu vực tương tự Cơ quan Năng lượng Quốc tế (IEA).
"Chúng tôi muốn định vị đây là một phiên bản châu Á của IEA", bà Takaichi nói.
IEA được thành lập năm 1974 sau cuộc khủng hoảng dầu mỏ toàn cầu những năm 1970, với nhiệm vụ đưa ra khuyến nghị chính sách và điều phối việc sử dụng kho dự trữ dầu chiến lược giữa các nước thành viên.
Theo Tokyo, cuộc xung đột liên quan đến Iran bắt đầu từ cuối tháng 2 năm nay đã làm gia tăng nhu cầu tăng cường hợp tác năng lượng tại châu Á.
Theo đề xuất của Nhật Bản, một lực lượng đặc trách về an ninh dầu mỏ sẽ được thành lập với sự tham gia của Nhật Bản và Viện Nghiên cứu Kinh tế ASEAN và Đông Á (ERIA) có trụ sở tại Indonesia.
Nhóm này sẽ xây dựng các quy tắc chung về giải phóng dự trữ dầu khẩn cấp và chia sẻ nguồn cung giữa các quốc gia khi xảy ra khủng hoảng.
Bà Takaichi cũng đề xuất các nước trong khu vực tăng cường phối hợp tích trữ dầu và xây dựng cơ chế dự trữ chung cho Đông Nam Á.
Theo bà, các bể chứa dầu hiện không được sử dụng hết công suất tại Nhật Bản có thể được tận dụng để hỗ trợ hệ thống dự trữ này.
Nhật Bản là một trong những nền kinh tế phụ thuộc lớn vào nhập khẩu năng lượng.
Đề xuất mới này được đưa ra tiếp nối sáng kiến do Tokyo khởi xướng hồi tháng 4 nhằm tăng cường khả năng chống chịu của chuỗi cung ứng năng lượng trong khu vực.
Cuộc xung đột tại Trung Đông thời gian qua đã khiến giá dầu và khí đốt tăng mạnh, đồng thời làm gián đoạn hoạt động vận tải năng lượng qua eo biển Hormuz, tuyến hàng hải được xem là huyết mạch đối với nguồn cung dầu mỏ toàn cầu.
Những diễn biến này đã buộc một số quốc gia châu Á áp dụng các biện pháp tiết kiệm năng lượng khẩn cấp và đồng thời thúc đẩy quá trình chuyển đổi sang các nguồn năng lượng tái tạo như điện mặt trời và xe điện.