Chính phủ Brazil đe dọa sẽ áp dụng các biện pháp thuế quan trả đũa tương đương, đẩy quan hệ thương mại giữa nền kinh tế lớn nhất và thứ mười thế giới vào vòng xoáy căng thẳng mới.
Động thái này diễn ra ngay sau khi chính quyền Tổng thống Donald Trump tuyên bố áp mức thuế mới 25% lên khoảng 3.000 mặt hàng nhập khẩu từ Brazil, với cáo buộc quốc gia này áp dụng các hành vi thương mại không công bằng. Quyết định sẽ chính thức có hiệu lực vào thứ tư tuần tới.
Thương vụ áp thuế mới của Mỹ đã lập tức châm ngòi cho một cuộc khẩu chiến gay gắt giữa giới ngoại giao hai nước.
Ngoại trưởng Mỹ Marco Rubio tuyên bố trên mạng xã hội X rằng các lệnh áp thuế là hậu quả của việc Tổng thống Brazil Lula da Silva đặt "cái tôi cá nhân lên trên một thỏa thuận thương mại" và thiếu thiện chí đàm phán.
Đáp trả đanh thép, Ngoại trưởng Brazil Mauro Vieira cáo buộc chính quyền ông Trump đang tìm cách ép buộc quốc gia Nam Mỹ này phải dành đặc quyền tiếp cận độc quyền cho các công ty Mỹ trong một số lĩnh vực kinh tế.
"Ngoại trưởng Rubio đã đưa ra một cuộc tấn công thô lỗ và ngạo mạn nhắm vào nguyên thủ của một quốc gia thân thiện" - ông Vieira phát biểu tại cuộc họp báo ở Thủ đô Brasilia.
"Cái mà ông Rubio gọi là "cái tôi" thực chất chính là quyết tâm kiên định của Tổng thống Lula nhằm bảo vệ chủ quyền của Brazil, cũng như lợi ích của các doanh nghiệp và người lao động của chúng tôi".
Bộ trưởng Công nghiệp Brazil, ông Marcio Elias Rosa, cho biết việc áp thuế của Mỹ sẽ gây tổn hại trực tiếp tới khoảng 18% tổng kim ngạch xuất khẩu của quốc gia này sang Mỹ, tương đương khoảng 7,4 tỷ USD giá trị hàng hóa.
Văn phòng Tổng thống Lula da Silva cũng bác bỏ cáo buộc của Mỹ khi đưa ra số liệu chứng minh 76% hàng hóa Mỹ nhập khẩu vào Brazil trong năm 2025 đều được miễn thuế, và mức thuế thực tế trung bình chỉ ở mức 3,1%.
Quyết định áp thuế của Washington đang vấp phải nhiều sự hoài nghi từ giới phân tích kinh tế quốc tế.
Thông thường, Tổng thống Donald Trump sử dụng công cụ thuế quan chống lại các quốc gia mà Mỹ đang chịu thâm hụt thương mại lớn. Tuy nhiên, Brazil lại là một ngoại lệ hiếm hoi khi Mỹ liên tục duy trì thặng dư thương mại khổng lồ.
Năm ngoái, giá trị xuất khẩu của Mỹ sang Brazil cao hơn nhập khẩu tới gần 42 tỷ USD - mức thặng dư chỉ đứng sau Anh và Hà Lan. Do đó, việc trừng phạt một đối tác đang mang lại lợi ích thương mại lớn cho Mỹ được giới chuyên gia đánh giá là một bước đi mang đậm tính chất chính trị hơn là kinh tế.
Được biết, Lầu Năm Góc và đại diện Thương mại Mỹ Jamieson Greer đã khởi xướng cuộc điều tra theo Điều khoản 301 của Đạo luật Thương mại năm 1974 chống lại Brazil, trong đó nhắm vào hệ thống thanh toán quốc gia phổ biến PIX do Ngân hàng Trung ương Brazil vận hành miễn phí.
Chuyên gia phân tích Scott Lincicome, Viện Cato (Mỹ) nhận định: "Đây là một trường hợp rõ ràng cho thấy chính quyền Mỹ chỉ đang cố tìm một cái cớ và một điều luật để áp đặt mức thuế mà họ muốn".
Nội bộ chính trường Brazil đang rúng động khi giới chức chính phủ cáo buộc gia đình cựu Tổng thống Jair Bolsonaro - đối thủ chính trị lớn nhất của ông Lula da Silva đứng sau "giật dây" cho đợt áp thuế này của Mỹ nhằm hạ bệ uy tín của chính phủ đương nhiệm trước thềm cuộc bầu cử Tổng thống vào tháng 10 tới.
