Ngày 26-8, trong một bài đăng trên mạng xã hội X, Chủ tịch Quốc hội Iran Mohammad Bagher Ghalibaf hoan nghênh điều mà ông gọi là “tuyên bố có nguyên tắc” của Trung Quốc bác bỏ “các lệnh trừng phạt bất hợp pháp nhằm vào Iran”.
“Quan hệ đối tác chiến lược toàn diện Iran-Trung Quốc bắt nguồn từ sự tôn trọng lẫn nhau, hợp tác cùng có lợi và tầm nhìn chung về một thế giới đa cực”, ông viết, “Mối quan hệ này không cần sự cho phép của bất kỳ ai”.
Những phát biểu của ông Ghalibaf được đưa ra sau khi Bắc Kinh mạnh mẽ bác bỏ đe dọa của Washington về các lệnh trừng phạt thứ cấp đối với những quốc gia và công ty tiếp tục làm ăn với Iran.
Bộ Ngoại giao Trung Quốc hôm 25-8 cho biết, Bắc Kinh “kiên quyết” phản đối các lệnh trừng phạt không có cơ sở trong luật pháp quốc tế hoặc sự cho phép từ Hội đồng Bảo an Liên hợp quốc.
Trung Quốc cho biết hoạt động hợp tác của nước này với Iran tuân thủ luật pháp quốc tế và không nên bị can thiệp, đồng thời cảnh báo rằng Bắc Kinh sẽ thực hiện “tất cả những biện pháp cần thiết” để bảo vệ các quyền và lợi ích của mình.
Washington ngày 24-8 đã công bố một loạt biện pháp kinh tế mới nhằm vào Tehran như một phần trong nỗ lực mà chính quyền của Tổng thống Mỹ Donald Trump mô tả là nhằm cô lập Iran hơn nữa khỏi nền kinh tế toàn cầu.
Bộ trưởng Tài chính Mỹ Scott Bessent đã công bố lệnh trừng phạt đối với gần 60 cá nhân, thực thể và tàu thuyền, đồng thời cảnh báo các quốc gia và công ty nước ngoài rằng họ có thể phải đối mặt với các biện pháp trừng phạt nếu duy trì quan hệ tài chính với Tehran.
Các biện pháp này nhắm vào những công ty có trụ sở tại Trung Quốc đại lục và Hồng Kông nhưng không trừng phạt các tổ chức tài chính lớn của Trung Quốc. Trung Quốc là nước mua dầu lớn nhất của Iran trong nhiều năm, mặc dù hoạt động này đã bị giảm nghiêm trọng kể từ khi Washington nối lại việc phong tỏa các cảng của Iran vào giữa tháng 7-2026.
Chiến dịch gây áp lực mới nhất diễn ra gần 6 tháng sau khi Mỹ và Israel phát động cuộc chiến nhằm vào Iran hồi cuối tháng 2. Giao tranh quy mô lớn đã lắng xuống sau một loạt các thỏa thuận tạm thời, nhưng những nỗ lực đạt được một giải pháp lâu dài bị đình trệ, trong khi Washington tăng cường gây sức ép kinh tế lên Tehran.
Iran đã lên án các biện pháp trừng phạt mở rộng là vi phạm luật pháp quốc tế và lập luận rằng nỗ lực của Washington nhằm buộc các quốc gia khác cắt đứt quan hệ kinh tế với Tehran là can thiệp vào chủ quyền của họ.