Thủ tướng Pedro Sanchez cho biết Tây Ban Nha sẽ yêu cầu Liên minh châu Âu chấm dứt thỏa thuận liên kết với Israel vì cáo buộc nước này vi phạm luật quốc tế.
“Vào ngày 21-4, Chính phủ Tây Ban Nha sẽ trình lên EU một đề xuất về việc Liên minh châu Âu chấm dứt thỏa thuận liên kết với Israel” - ông Sanchez phát biểu. Thủ tướng Tây Ban Nha cáo buộc rằng Israel “vi phạm luật quốc tế” và do đó “không thể là đối tác của Liên minh châu Âu… đơn giản là như vậy”.
Ngoại trưởng Tây Ban Nha Jose Manuel Albares cho biết trước thềm cuộc họp ngoại trưởng EU tại Brussels, Tây Ban Nha sẽ đề xuất Liên minh châu Âu xem xét chấm dứt Hiệp định liên kết với Israel để gây sức ép buộc Tel Aviv dừng chiến dịch quân sự tại Dải Gaza.
Ông Albares cho biết, Madrid sẽ vận động các biện pháp mạnh hơn trong nội khối EU nhằm chấm dứt chiến dịch quân sự của Israel ở Gaza. Ông thừa nhận những thỏa thuận viện trợ nhân đạo gần đây giữa EU và Israel nhưng cho rằng chúng “không đủ so với quy mô khủng hoảng”.
"Chúng tôi làm vậy không phải vì có ác cảm với người dân Israel, ngược lại, chúng tôi là những người bạn của người dân Israel, mà vì chúng tôi không đồng ý với những hành động mà chính phủ của họ đang thực hiện" - ông Albares nói. Ông cũng nhắc lại lập trường phản đối của Tây Ban Nha đối với cuộc xung đột đang diễn ra giữa Mỹ và Israel với Iran, gọi đó là một sai lầm lớn.
Ông Albares kêu gọi 27 nước thành viên xem xét các bước trừng phạt, gồm đình chỉ tạm thời Hiệp định liên kết EU - Israel và áp lệnh cấm vận vũ khí đối với Israel trong thời gian chiến sự. Ông nhấn mạnh các biện pháp này là cần thiết để đảm bảo trách nhiệm giải trình và thúc đẩy một giải pháp có ý nghĩa cho xung đột đã tàn phá dân thường Gaza.
Hiệp định liên kết EU - Israel, có hiệu lực từ năm 2000, là khuôn khổ pháp lý chính điều chỉnh quan hệ chính trị, kinh tế và thương mại giữa hai bên. Đình chỉ hiệp định sẽ ảnh hưởng đến ưu đãi thương mại và hợp tác trong nhiều lĩnh vực.
Động thái này nối tiếp loạt lập trường cứng rắn của chính phủ Thủ tướng Pedro Sanchez với Israel. Trước đó, ông Sanchez tuyên bố Tây Ban Nha sẽ không tham gia “Hội đồng Hòa bình” về Gaza do Tổng thống Mỹ Donald Trump đề xuất, với lý do cơ chế này không có sự tham gia của chính quyền Palestine.
Trong những tháng gần đây, Tây Ban Nha đã có lập trường quyết đoán hơn về các vấn đề Trung Đông, kêu gọi tuân thủ nghiêm ngặt hơn luật pháp quốc tế và các nguyên tắc đa phương trong quan hệ đối ngoại của EU.
Đề xuất đình chỉ Hiệp định liên kết cần sự đồng thuận của các nước thành viên EU. Trong khi Ireland, Bỉ và một số nước khác ủng hộ gây sức ép mạnh hơn với Israel, Đức, Hungary và Áo vẫn duy trì quan điểm ủng hộ quyền tự vệ của Tel Aviv.
