Pháp lệnh sửa đổi, bổ sung một số điều của Pháp lệnh Cảnh sát môi trường kế thừa quy định của Pháp lệnh Cảnh sát môi trường năm 2014; đồng thời sửa đổi, bổ sung một số nội dung bảo đảm phù hợp với quy định hiện hành và mô hình tổ chức mới của các bộ, ngành; góp phần bảo đảm hiệu quả công tác phòng ngừa, đấu tranh chống tội phạm và các vi phạm pháp luật về môi trường, tài nguyên, an toàn thực phẩm; đảm bảo quyền con người, các quyền và lợi ích hợp pháp của cơ quan, tổ chức và cá nhân.
Việc xây dựng Pháp lệnh sửa đổi, bổ sung một số điều của Pháp lệnh Cảnh sát môi trường nhằm bảo đảm chức năng, nhiệm vụ, tổ chức và hoạt động của lực lượng Công an nhân dân phù họp với mô hình tổ chức mới ở các cấp;
Bảo đảm cơ sở pháp lý vững chắc và phát huy vai trò, trách nhiệm, hiệu quả của lực lượng Công an cấp tỉnh và Công an cấp cơ sở (cấp xã) trong công tác phòng, chống tội phạm, vi phạm pháp luật và bảo vệ môi trường; nhất là việc bảo đảm nâng cao hiệu quả phòng ngừa, đấu tranh ngăn chặn tội phạm, vi phạm pháp luật về môi trường, tài nguyên, an toàn thực phẩm từ sớm, từ đầu, từ cơ sở;
Bảo đảm sự đồng bộ trong quy định của hệ thống pháp luật, trực tiếp là Luật Bảo vệ môi trường, Pháp lệnh Cảnh sát môi trường, các nghị định quy định chi tiết thi hành Pháp lệnh Cảnh sát môi trường; các nghị định về xử phạt vi phạm hành chính về môi trường, tài nguyên, an toàn thực phấm có quy định chủ thể là lực lượng Cảnh sát phòng, chống tội phạm về môi trường.
So với quy định trước đây, Pháp lệnh sửa đổi, bổ sung một số điều của Pháp lệnh Cảnh sát môi trường có nhiều điểm mới nổi bật. Đó là quy định Trưởng Công an xã, phường, đặc khu, đồn công an có thẩm quyền kiểm tra việc chấp hành pháp luật về môi trường, tài nguyên, an toàn thực phẩm.
Việc giao thẩm quyền trên cho công an cấp xã, đồn công an nhằm bảo đảm chủ thể, lực lượng đảm nhiệm chức năng, nhiệm vụ phòng, chống tội phạm, vi phạm pháp luật về môi trường, tài nguyên, an toàn thực phẩm khi không còn Công an cấp huyện; đồng thời, đảm bảo việc phòng ngừa, đấu tranh ngăn chặn, xử lý kịp thời các hành vi vi phạm pháp luật về môi trường, tài nguyên, an toàn thực phẩm ngay từ sớm, từ địa bàn cơ sở.
Bên cạnh đó, Pháp lệnh còn quy định lực lượng Cảnh sát phòng, chống tội phạm về môi trường gồm: Đơn vị Công an nhân dân có chức năng, nhiệm vụ chuyên trách phòng, chống tội phạm về môi trường; Sĩ quan, hạ sĩ quan, chiến sĩ của các đơn vị Công an nhân dân có chức năng, nhiệm vụ chuyên trách phòng, chống tội phạm về môi trường;
Sĩ quan, hạ sĩ quan, chiến sĩ Công an nhân dân được giao trực tiếp phụ trách, chỉ huy, thực hiện công tác phòng, chống tội phạm về môi trường ở công an xã, phường, đặc khu, đồn công an.
Quy định này nhằm xác định rõ chủ thể thực hiện các nhiệm vụ, quyền hạn được pháp luật quy định và nhiệm vụ, thẩm quyền thực hiện các công tác nghiệp vụ theo quy định của Bộ Công an.
Ngoài ra, Pháp lệnh còn sửa đổi tên gọi lực lượng Cảnh sát phòng, chống tội phạm về môi trường phù hợp các quy định của pháp luật hiện nay và điều chỉnh tên gọi của Bộ, ngành chức năng phù họp với tổ chức mới.
