Báo cáo về tác động của giá xăng dầu đến các dự án giao thông trọng điểm đang triển khai, Cục Đường bộ Việt Nam thông tin, giá nhiên liệu liên tục tăng cao cùng với nguồn cung cấp nhựa đường phục vụ cho công tác sản xuất bê tông nhựa (BTN) dự kiến gặp khó khăn.
Các đơn vị cung cấp nhựa đường thông báo nguồn hàng nhập khẩu bị gián đoạn và số lượng cung ứng ra thị trường hạn chế dẫn đến các nhà thầu khó khăn trong việc mua nhựa đường để phục vụ thi công hạng mục BTN mặt đường, trong khi công tác thi công BTN chiếm tỷ trọng rất lớn trong giá trị xây dựng công trình đường bộ.
Dự báo trong ngắn hạn, giá nhiên, vật liệu phục vụ công tác xây dựng, bảo trì đường bộ (đặc biệt là xăng, dầu, nhựa đường) sẽ ở mức cao, có khả năng khan hiếm cục bộ, gây khó khăn cho công tác triển khai các gói thầu xây lắp, sửa chữa liên quan đến thảm nhựa mặt đường.
Đối với các dự án do Cục Đường bộ Việt Nam làm chủ đầu tư như Dự án cải tạo, nâng cấp quốc lộ 14E đoạn Km15+270-Km89+700, tỉnh Quảng Nam với tổng mức đầu tư 1.435 tỷ đồng bị tác động lớn do tăng giá vật liệu. Theo tính toán, chi phí gói thầu thuộc dự án tăng khoảng 255 tỷ đồng.
Dự án cải tạo, nâng cấp quốc lộ 28B đoạn qua tỉnh Bình Thuận và tỉnh Lâm Đồng có 1.848 tỷ đồng. Tổng chi phí dự kiến do biến động giá nhiên vật liệu của cả dự án tăng khoảng 56,422 tỷ đồng (trong đó riêng do tăng giá nhiên vật liệu dự kiến cho các khối lượng thực hiện từ 1/3/2026 đến kết thúc hoàn thành công trình khoảng 47,8 tỷ đồng).
Còn đối với các dự án bảo trì thuộc Kế hoạch bảo trì đường bộ năm 2026 các Khu quản lý đường bộ (Chủ đầu tư) đang hoàn thiện ký kết hợp đồng các gói thầu xây lắp (đã hoàn thành lựa chọn nhà thầu 89/119 gói thầu) và tất cả các gói thầu áp dụng đơn giá cố định.
Trong trường hợp giá xăng dầu và nhựa đường tăng cao, các nhà thầu sẽ gặp nhiều khó khăn, nguy cơ ảnh hưởng đến tiến độ thi công các công trình. Qua rà soát sơ bộ, nếu cập nhật theo giá nhiên, vật liệu theo thời điểm đầu tháng 4, chi phí các gói thầu bảo trì đường bộ ước tính sẽ tăng khoảng 946 tỷ đồng (từ 3.294 tỷ đồng lên 4.240 tỷ đồng, tăng 28,7%).
Cục đường bộ Việt Nam cho hay, đối với các gói thầu đã ký, nếu các nhà thầu tiếp tục triển khai sẽ thiệt hại nghiêm trọng tới hoạt động kinh doanh của nhà thầu (chi phí tăng khoảng 28,7%). Do đó hiện nay đã có tình trạng nhà thầu trì hoãn triển khai thi công, nguy cơ kéo dài thời gian thi công hoàn thành công trình; kéo theo tiềm ẩn mất ATGT, an toàn công trình trên các tuyến đường được giao quản lý; đồng thời không bảo đảm công tác giải ngân nguồn vốn được giao năm 2026.
Trong khi đó, Cục Đường bộ Việt Nam cho rằng, các quy định pháp luật về việc điều chỉnh giá hợp đồng đơn giá cố định hiện nay có sự sai khác, chưa thống nhất; đồng thời hiện nay Nghị định hướng dẫn Luật Xây dựng năm 2025 chưa được ban hành nên chưa có cơ sở để thực hiện; do đó việc điều chỉnh đơn giá hợp đồng cố định là chưa có cơ sở.
“Tại thời điểm giao kết hợp đồng, các bên không thể lường trước được về sự thay đổi hoàn cảnh; Hoàn cảnh thay đổi lớn đến mức nếu như các bên biết trước thì hợp đồng đã không được giao kết hoặc được giao kết nhưng với nội dung hoàn toàn khác. Việc tiếp tục thực hiện hợp đồng mà không có sự thay đổi nội dung hợp đồng sẽ gây thiệt hại nghiêm trọng cho một bên. Như vậy, việc áp dụng biến động giá nhiên liệu thuộc trường hợp hoàn cảnh thực hiện hợp đồng có thay đổi cơ bản để sửa đổi hợp đồng là chưa có đủ cơ sở”, Cục Đường bộ Việt Nam cho biết.
Với tình hình trên, Cục Đường bộ Việt Nam kiến nghị Bộ Xây dựng xem xét báo cáo Quốc hội, Chính phủ xem xét tác động của việc tăng giá xăng dầu tới lĩnh vực xây dựng, bảo trì để điều chỉnh, bổ sung văn bản quy phạm pháp luật làm cơ sở các ngành, địa phương thực hiện sửa đổi hợp đồng đối với các hợp đồng trọn gói và hợp đồng theo đơn giá cố định.
