Chia sẻ tại tọa đàm "Chuyển đổi sang xăng E10, thị trường đã sẵn sàng?" do Báo Xây dựng tổ chức sáng 27-1, bà Nguyễn Thúy Hiền cho hay, với các cơ chế hiện hành và sự phối hợp liên ngành, việc bình ổn giá và bảo đảm nguồn cung cho xăng sinh học, trong đó có xăng E10, đang được chuẩn bị và triển khai theo đúng quy định, tạo sự yên tâm cho doanh nghiệp và thị trường trong quá trình chuyển đổi.
Cụ thể, từ ngày 1-6-2026, xăng E10 sẽ được sử dụng trên phạm vi toàn quốc, đánh dấu một bước chuyển quan trọng trong chính sách năng lượng sạch và giảm phát thải tại Việt Nam, phù hợp với xu thế phát triển bền vững.
Ông Bùi Ngọc Bảo, Chủ tịch Hiệp hội Xăng dầu Việt Nam cho biết: “Chúng ta đã có sự chuẩn bị kỹ lưỡng để đưa ra lộ trình sử dụng xăng sinh học, để đến ngày 1/6/2026 đưa xăng E10 vào sử dụng trên toàn quốc”. Do đó, theo ông Bùi Ngọc Bảo, điều quan trọng nhất hiện nay đó là cần giúp chủ của 75 triệu xe máy, hơn 5,5 triệu xe ô tô hiểu đúng cũng như dùng đúng nhiên liệu phù hợp cho phương tiện.
Ông Bùi Ngọc Bảo cho hay, năm 2025, Việt Nam có 33 đầu mối xuất nhập khẩu, 254 thương nhân phân phối xăng dầu. Thị trường xăng dầu Việt Nam hiện có các sản phẩm xăng dầu từ Euro 2 đến Euro 5, ngoài ra còn có các sản phẩm kết hợp với Ethanol. Nếu kinh doanh đủ các mặt hàng thì có khoảng 20 sản phẩm.
Tuy nhiên, thực tế cho thấy, mạng lưới phân phối xăng dầu tại Việt Nam hiện vẫn chủ yếu vận hành theo mô hình truyền thống (thế hệ 1 và 2), với danh mục sản phẩm nghiêng về các loại nhiên liệu chất lượng trung bình, tương ứng tiêu chuẩn Euro 2, 3. Trong đó, xăng RON 95 phổ biến ở mức Euro 3; xăng E5 RON 92 và dầu diesel DO 0,05S chủ yếu đạt Euro 2.
Ngược lại, các sản phẩm nhiên liệu chất lượng cao đáp ứng tiêu chuẩn Euro 5 như xăng RON 95 mức 5, RON 97 mức 5 hay dầu diesel DO 0,001S mới chỉ chiếm tỷ trọng rất khiêm tốn, khoảng 1-8% thị phần. Phân khúc này hiện chỉ tập trung tại một số đô thị lớn như: Hà Nội, Đà Nẵng và TP.HCM, cho thấy khoảng cách đáng kể giữa mục tiêu nâng chuẩn nhiên liệu lên Euro 5 và thực tế cung ứng trên thị trường.
Đối với doanh nghiệp, từ năm 2026, sự thay đổi trong cơ chế quản lý giá sẽ đẩy các doanh nghiệp vào cuộc đua cạnh tranh khốc liệt khi các thương nhân kinh doanh xăng dầu (đầu mối xăng dầu, thương nhân phân phối xăng dầu, các cửa hàng bán lẻ xăng dầu độc lập) được tự quyết định giá bán lẻ.
Các cửa hàng nhỏ lẻ đang đối mặt với bài toán nan giải khi thương hiệu yếu, khó tiếp cận khách hàng và quy trình quản lý công nợ, hóa đơn còn thủ công.
“Phải khẳng định lại, E10, E5 chỉ là xăng sinh học thay thế xăng khoáng, nhưng theo cấp độ về mặt môi trường vẫn còn xăng dầu Euro 2, 3, 4, 5. Mối quan tâm hiện nay của người tiêu dùng đó là phương tiện họ đi phù hợp với nhiên liệu nào, cần phải khuyến cáo đúng, đủ cho người dân, đơn cử như: Các xe sản xuất sau năm 2022 bắt buộc sử dụng xăng Euro 5”- Chủ tịch Hiệp hội Xăng dầu Việt Nam.
Hiện nay, đặc biệt nhóm sở hữu xe thế hệ mới buộc phải sử dụng xăng dầu Euro IV, V nhưng nhiều khách hàng chia sẻ họ gặp khó khăn trong việc tìm kiếm điểm bán phù hợp.
Đứng trước thực trạng đó, việc vận hành sàn thương mại điện tử xăng dầu sẽ là một mắt xích kết nối thông minh, giúp số hóa và tự động hóa hoạt động kinh doanh xăng dầu.
Ông Lỗ Hải Nam, Trưởng ban Kỹ thuật Hiệp hội các nhà sản xuất xe máy VN (VAMM) cho hay, hiện các phương tiện xe máy của các hãng thuộc VAMM đều có thể chuyển đổi sang xăng E10, ngay cả các xe đời cũ sản xuất cách đây từ 20 - 25 năm.
Tuy nhiên, đại diện VAMM lưu ý, khi sử dụng xăng E10, chủ phương tiện cần lưu ý, nếu để xe quá lâu không sử dụng, sẽ khó khởi động xe hơn so với việc sử dụng xăng khoáng thông thường do đặc tính của nhiên liệu sinh học là hút nước.
Ngoài ra, nhiên liệu sinh học còn có đặc tính tẩy rửa, nên với các hệ thống nhiên liệu sử dụng bình xăng kim loại, sau một thời gian sử dụng sẽ có các mảng cặn bám; khi dùng xăng sinh học sẽ xảy ra quá trình tẩy rửa các chất đó và tạo ra các hạt nhỏ, có thể gây ra tắc hoặc hơi khó trong quá trình bơm hút.
Về vấn đề này, các nhà sản xuất cũng luôn khuyến cáo người sử dụng thường xuyên kiểm tra bảo hành, bảo dưỡng hệ thống nhiên liệu của xe, nên nếu người sử dụng tuân thủ khuyến cáo này, hoàn toàn có thể tránh khỏi tình trạng trên.
