Ngộ độc nặng do lạm dụng thuốc nam

  • 19/07/2008 09:50
  • 0 bình luận
  •         &n
(ANTĐ) - Cuối tháng 6, đầu tháng 7 vừa qua, Trung tâm Chống độc (BV Bạch Mai) tiếp nhận liên tiếp 3 trường hợp bị ngộ độc thuốc nam trong tình trạng rất nặng. Theo các bác sĩ chuyên ngành, ngộ độc thuốc nam đứng hàng thứ 5 trong số các loại ngộ độc về thuốc và đang có xu hướng gia tăng.

Ngộ độc nặng do lạm dụng thuốc nam

(ANTĐ) - Cuối tháng 6, đầu tháng 7 vừa qua, Trung tâm Chống độc (BV Bạch Mai) tiếp nhận liên tiếp 3 trường hợp bị ngộ độc thuốc nam trong tình trạng rất nặng. Theo các bác sĩ chuyên ngành, ngộ độc thuốc nam đứng hàng thứ 5 trong số các loại ngộ độc về thuốc và đang có xu hướng gia tăng.

 “Thập tử nhất sinh” vì... thuốc nam

Cả 3 trường hợp bị ngộ độc thuốc nam phải chuyển lên Trung tâm Chống độc BV Bạch Mai trong tháng 7 này đều là những ca “thập tử nhất sinh”, nhập viện trong tình trạng suy thận, suy gan nặng. Sau gần 20 ngày điều trị, một bệnh nhân đã được ra viện, một bệnh nhân được chuyển sang khoa khác tiếp tục theo dõi, còn một bệnh nhân vẫn đang nằm điều trị.

Chúng tôi gặp bệnh nhân Nguyễn Thị T (59 tuổi, quê Hưng Đạo, Hưng Nguyên, Nghệ An) trong tình trạng bệnh nhân đang uể oải vì “đau lưng, đau sườn, đau thần kinh tọa”. Chị T kể lại, cách đây một thời gian, do thấy trong người có biểu hiện đau mệt, chị đã tìm đến một thầy lang trong huyện để cắt thuốc. Thầy lang này nghi chị bị viêm xương chậu nên cắt cho 3 thang thuốc uống, nhưng uống hết cả 3 thang mà bệnh không khỏi, còn cảm thấy đau, mệt hơn. Chị quay lại thầy lang trên, lần này được thầy châm cứu rồi tiếp tục cắt thuốc cho uống, song bệnh tình vẫn không hề thuyên giảm.

Ngộ độc nặng do lạm dụng thuốc nam ảnh 1
Trung tâm Chống độc BV Bạch Mai thường xuyên tiếp nhận các bệnh nhân bị ngộ độ thuốc nam.

Nghe theo lời đồn, chị lặn lội đường xa tìm đến một thầy lang khác ở huyện Quỳ Hợp (Nghệ An), ông thầy này cắt cho chị 4 thang thuốc nói là thuốc rễ cây của người dân tộc, về uống hết thuốc vẫn chẳng có dấu hiệu tiến triển. Bệnh nặng hơn, chị phải lên thành phố chụp phim và được xác định mắc thoái hóa cột sống thắt lưng, các bác sĩ giới thiệu đi BV điều trị. Song một lần nữa, chị lại nghe theo lời đồn, tìm đến một thầy lang khác để bốc thuốc nam về điều trị. Lần này, mới uống hết một thang, chị nôn thốc tháo rồi lả đi, người tê liệt... chị được chuyển đi BV cấp cứu.

Theo các bác sĩ Trung tâm Chống độc - BV Bạch Mai, do dùng quá nhiều thuốc nam một cách “bừa bãi” nên bệnh nhân T đã bị suy thận cấp ở mức độ nặng nhất, thận đã hoàn toàn không hoạt động được nữa. Hiện tại, chị T được uống thuốc giải độc và cứ 2 ngày lại đi lọc thận một lần, chưa biết bao giờ mới hồi phục. Cũng theo các bác sĩ, mỗi năm Trung tâm Chống độc tiếp nhận khoảng hơn 100 ca bị ngộ độc nặng do sử dụng thuốc nam, thuốc bắc, trong đó tỷ lệ tử vong khá cao.

Tại Khoa Dị ứng và Miễn dịch lâm sàng (BV Bạch Mai), đặc biệt là BV Da liễu Quốc gia, có những tháng tiếp nhận đến chục ca bị dị ứng thuốc nam vào điều trị, nhiều ca  rất nặng.

Cẩn thận với thuốc nam

Về nguyên tắc, tất cả các loại thuốc đều có thể gây ra ngộ độc, với thuốc nam thì nguy cơ ngộ độc cao hơn nhiều.

Bác sĩ Nguyễn Công Doanh - Trưởng khoa Y học cổ truyền, BV Bạch Mai nhấn mạnh thêm, thường thì người dân vẫn quan niệm thuốc đông y là thuốc lành vì nó chiết xuất từ thảo quả, song thuốc đông y cũng có loại độc, nhất là khi không sử dụng đúng vị, đúng thang. Chẳng hạn, với những bệnh như suy thận, suy tim, cao huyết áp... thì không được dùng các loại thuốc giữ nước, nếu không có thể gây nguy hiểm hơn, nhưng có rất nhiều thầy lang lại bốc thuốc cam thảo cho các bệnh nhân này, bởi dân gian vẫn quan niệm vị cam thảo là thuốc điều hòa các loại thuốc. Ngay đến loại thuốc hoàn toàn không độc như nhân sâm nhưng nếu cho trẻ em dùng quá nhiều cũng gây ngộ độc...

Việc tìm đến những thầy lang như trên khiến không ít người bệnh phải tiền mất, bệnh mang. Đấy là chưa kể hiện tượng thuốc nam, bắc được bán trôi nổi tràn ngập thị trường, điều kiện bảo quản kém, thuốc bị nấm mốc gây ra các ca ngộ độc cấp cực kỳ nguy hiểm.

Biểu hiện ngộ độc thuốc nam thường gặp nhất là dị ứng. Theo bác sĩ Nguyễn Thanh Nhàn - Trưởng khoa Phụ nữ và Trẻ em (BV Da liễu Quốc gia), việc sử dụng thuốc nam thường gây dị ứng trên người có cơ địa dị ứng. Thông thường dị ứng thuốc nam diễn ra muộn (10 đến 20 ngày sau uống) với các thể lâm sàng dị ứng nặng như đỏ da toàn thân, hồng ban đa dạng, viêm da dị ứng nhiễm độc... Triệu chứng nhận biết các loại dị ứng thuốc nam như có ban đỏ, ngứa, sốt, mày đay, nổi mụn nước, bọng nước trên da, loét trợt các hốc tự nhiên... Điều khó khăn nhất khi điều trị ngộ độc thuốc nam là không có thuốc đặc trị, hơn nữa đa số bệnh nhân nhập viện muộn khi chất độc tích tụ trong cơ thể đã lâu, bệnh đã nặng.

Các bác sĩ khuyến cáo, khi bắt đầu uống thuốc nam không nên uống nhiều ngay từ thang đầu để thăm dò xem cơ thể có phản ứng hay không, nếu thấy dấu hiệu bất thường thì phải dừng thuốc và đến các cơ sở y tế để khám, điều trị ngay. Đồng thời chỉ nên khám, bốc thuốc tại các cơ sở tin cậy, có giấy phép hành nghề.

                      Tiến Hưng

Tin cùng chuyên mục