Nhà sáng lập World Central Kitchen (WCK), Jose Andres, cảnh báo rằng sự gián đoạn nguồn cung phân bón do cuộc chiến giữa Mỹ và Israel nhằm vào Iran gây ra có nguy cơ dẫn đến một cuộc khủng hoảng lương thực kéo dài nhiều năm trên toàn cầu.
Căng thẳng xung quanh eo biển Hormuz đã đẩy giá năng lượng tăng cao và gây chấn động nền kinh tế toàn cầu, làm gián đoạn một trong những tuyến đường thương mại quan trọng nhất thế giới. Tuyến đường này vận chuyển khoảng 20% lượng xuất khẩu dầu thô toàn cầu, nhưng nó cũng rất quan trọng đối với việc vận chuyển phân bón gốc nitơ.
Trả lời phỏng vấn tờ The Guardian, ông Andres cho biết việc chậm trễ trong việc giao phân bón có nguy cơ bỏ lỡ các thời điểm gieo trồng quan trọng, làm giảm năng suất trong các vụ thu hoạch tiếp theo và gây ra phản ứng dây chuyền dẫn đến sản lượng thấp hơn và giá lương thực cao hơn.
"Không chỉ là thiếu hụt nguồn cung năng lượng nghiêm trọng. Tôi dự đoán nạn đói trên toàn thế giới sẽ gia tăng mạnh vào mùa thu năm 2026 và 2027” - ông Andres cảnh báo sự bất ổn trong vận chuyển hàng hóa liên quan đến eo biển Hormuz đang làm khan hiếm nguồn cung phân bón và đẩy giá thành hàng hóa cần thiết với nông dân này tăng cao.
Xung đột cũng dẫn đến việc nhiều nhà máy sản xuất phân bón trên khắp vùng Vịnh phải ngừng hoạt động, làm trầm trọng thêm tình trạng thiếu hụt nguồn cung. Phân bón nitơ chiếm phần lớn lượng tiêu thụ toàn cầu và là nền tảng của khoảng một nửa sản lượng lương thực thế giới. Do vùng Vịnh đóng vai trò là trung tâm xuất khẩu quan trọng, sự gián đoạn các tuyến đường hàng hải đã làm gia tăng tình trạng thiếu hụt trong mùa gieo trồng cao điểm.
Ông Andres cảnh báo, các quốc gia nghèo hơn sẽ phải gánh chịu hậu quả nặng nề nhất. Ông nói: “Ở những nơi như Haiti, người dân sẽ phải gánh chịu hậu quả khi họ chỉ được mua lượng gạo nhỏ trong giới hạn", đồng thời đề xuất các chính phủ nên phân bổ một phần nhỏ ngân sách quốc gia cho an ninh lương thực.
Một báo cáo của Chương trình Phát triển Liên hợp quốc ước tính rằng có tới 32 triệu người ở 162 quốc gia có thể bị đẩy vào cảnh nghèo đói do tác động kinh tế rộng lớn của cuộc chiến ở Trung Đông, trong đó các quốc gia phụ thuộc vào nhập khẩu sẽ chịu gánh nặng lớn nhất. Hậu quả nặng nề nhất dự kiến sẽ tập trung ở một số khu vực châu Á, châu Phi cận Sahara và các quốc đảo nhỏ.
