Hiện có nhiều ý kiến băn khoăn về khả năng tương thích của xăng E10 với phương tiện giao thông. Ông đánh giá như thế nào về những lo ngại cho rằng xăng E10 có thể gây hư hỏng phương tiện, làm nóng máy khi vận hành hoặc làm gia tăng nguy cơ cháy nổ?
Ông Đỗ Văn Tuấn: Đặc tính của xăng E10 chủ yếu tác động đến các vật liệu phi kim, trong khi không ảnh hưởng đến các vật liệu kim loại và các chi tiết kim loại trong động cơ. Trên phương tiện có một số chi tiết được làm từ vật liệu phi kim như ống dẫn nhiên liệu, gioăng phớt hay một số bộ phận của hệ thống nhiên liệu.
Đối với các dòng xe máy và ô tô được sản xuất trong những năm gần đây, đặc biệt từ khoảng năm 2009 trở lại đây, các nhà sản xuất đã sử dụng những vật liệu phù hợp với xăng E10. Còn đối với những phương tiện quá cũ, nếu các chi tiết phi kim như ống dẫn nhiên liệu hoặc gioăng phớt bị hư hỏng thì hoàn toàn có thể thay thế tại các cơ sở sửa chữa, việc khắc phục tương đối đơn giản.
Do vậy, có thể khẳng định rằng xăng E10 không phải là nguyên nhân gây hỏng động cơ ô tô hay xe máy.
Xăng E10 không gây ra hiện tượng nóng máy trong quá trình vận hành. Bởi trong xăng E10, hàm lượng oxy cao hơn so với xăng thông thường. Khi hàm lượng oxy cao hơn, quá trình cháy diễn ra hiệu quả hơn và nhiệt độ cháy thấp hơn. Vì vậy, về mặt lý thuyết, xăng E10 có xu hướng giúp động cơ vận hành mát hơn chứ không phải gây nóng máy. Do đó, những thông tin lan truyền trên mạng cho rằng sử dụng xăng E10 khiến động cơ nóng hơn là không có cơ sở khoa học.
Về lo ngại xăng E10 gây cháy nổ, đến nay, không có ý kiến nào từ các chuyên gia cũng như từ các quốc gia đã sử dụng xăng E10 cho rằng loại nhiên liệu này làm gia tăng nguy cơ cháy nổ phương tiện.
Thực tế, một số vụ việc cháy nổ từng được ghi nhận trong giai đoạn trước năm 2015, khi Việt Nam triển khai xăng E5. Tuy nhiên, nguyên nhân được nhắc tới trong thời kỳ đó là tình trạng một số đối tượng sản xuất xăng giả bằng cách pha methanol vào xăng thay vì ethanol. Methanol có khả năng gây hư hỏng nghiêm trọng đối với hệ thống nhiên liệu, đặc biệt là các đường ống dẫn nhiên liệu, và có thể là một trong những nguyên nhân dẫn đến một số sự cố cháy nổ.
Trong khi đó, xăng E10 không được ghi nhận là nguyên nhân gây ra nguy cơ cháy nổ đối với phương tiện giao thông.
Nhiều người cho rằng xăng E10 hao nhiên liệu hơn xăng RON95. Quan điểm của ông về vấn đề này như thế nào?
Ông Đỗ Văn Tuấn: Về thông tin cho rằng xăng E10 hao nhiên liệu hơn, có thể thấy rằng hàm lượng năng lượng trong xăng E10 thấp hơn xăng RON95 khoảng 3%. Vì vậy, về mặt lý thuyết, mức tiêu hao nhiên liệu có thể cao hơn khoảng 3%.
Tuy nhiên, xăng E10 lại có chỉ số octan cao hơn xăng RON95 khoảng 2 - 3%. Chỉ số octan cao hơn giúp động cơ vận hành ổn định và hiệu quả hơn. Như vậy, có hai yếu tố tác động theo chiều ngược nhau: một yếu tố có thể làm tăng mức tiêu hao nhiên liệu, trong khi yếu tố còn lại có thể giúp cải thiện hiệu suất vận hành của động cơ.
Do đó, chưa thể khẳng định yếu tố nào sẽ đóng vai trò chi phối trong thực tế sử dụng. Bên cạnh đó, thời gian xăng E10 được đưa ra thị trường cũng trùng với giai đoạn nắng nóng diễn ra trên diện rộng, đặc biệt tại khu vực miền Bắc và miền Trung. Điều kiện thời tiết khắc nghiệt có thể khiến động cơ tiêu hao nhiên liệu nhiều hơn, từ đó dẫn tới việc một số người liên hệ hiện tượng này với việc sử dụng xăng E10.
Vì vậy, xét trên cơ sở khoa học, hiện chưa có căn cứ để khẳng định xăng E10 hao nhiên liệu hơn xăng RON95.
Một số người sử dụng phương tiện phản ánh hiện tượng giật xe, hụt ga hoặc chết máy sau khi sử dụng xăng E10. Ông đánh giá như thế nào về những phản ánh này và người dân cần xử lý ra sao nếu gặp phải tình trạng tương tự?
Ông Đỗ Văn Tuấn: Có thể có một tỷ lệ nhỏ phương tiện đã quá cũ, đặc biệt là xe máy cũ, gặp hiện tượng hụt ga, giật hoặc thậm chí chết máy khi lần đầu sử dụng xăng E10. Tuy nhiên, nguyên nhân không phải do xăng E10 gây hỏng động cơ.
Ethanol có đặc tính là một dung môi mạnh. Khi sử dụng xăng E10, ethanol có thể làm bong các cặn bẩn tích tụ lâu ngày trong bình xăng và đường ống dẫn nhiên liệu. Các cặn bẩn này sau đó có thể gây tắc nghẽn kim phun hoặc một số bộ phận trong hệ thống cung cấp nhiên liệu, làm ảnh hưởng đến quá trình đưa nhiên liệu vào buồng đốt. Vì vậy, phương tiện có thể xuất hiện các hiện tượng như giật, hụt ga hoặc chết máy.
Việc khắc phục tình trạng này tương đối đơn giản. Chủ phương tiện chỉ cần đưa xe đến gara để vệ sinh bình xăng, đường ống dẫn nhiên liệu, bộ chế hòa khí hoặc kim phun; trong trường hợp cần thiết có thể thay thế một số chi tiết của hệ thống nhiên liệu đã xuống cấp. Sau khi được vệ sinh, bảo dưỡng, phương tiện sẽ hoạt động bình thường và những lần sử dụng xăng E10 tiếp theo thường không còn gặp hiện tượng này nữa.
Xin cảm ơn ông!
