Bữa tiệc côn trùng ở chợ Hát Lót

  • 10/08/2012 22:28
  • 0 bình luận
  • Quang Phạm
  • In bài
ANTĐ - Gạo nương, măng rừng, cá suối… của nghìn trùng Tây Bắc được người dân miền xuôi coi là đặc sản, đã lên với Tây Bắc thì phải mua cho bằng được, nhưng nơi núi rừng còn có một thứ đặc sản không phải ai cũng dám thưởng thức.

Bữa tiệc côn trùng ở chợ Hát Lót ảnh 1

Khi chủ quán ở chợ Hát Lót, Mai Sơn, Sơn La bưng ra đĩa côn trùng vừa rang thơm nức, thực khách trong quán người thì hào hứng, nhưng có người lại chẳng dám động đũa. Cái cảm giác gờn gợn ở cổ được dân “phượt” chuyên nghiệp lý giải là cảm giác của người ít trải nghiệm, kén ăn, kén uống chứ với những người sẵn có thú xê dịch, thích trải nghiệm thì quả thật chẳng có gì hào hứng hơn.



Ngồi bên góc chợ Hát Lót bắc cái bếp tạm bằng 3 hòn đá, vừa trò chuyện với cô gái Thái bán côn trùng, vừa tự tay thoăn thoắt đảo “tôm bay” (châu chấu hoặc cào cào) thấy cuộc sống thú vị làm sao. Cô bán hàng chuyện cứ rôm rả giòn tan trong tiếng cười mộc mạc. Bất chợt, mùi thơm thốc vào khứu giác, cô nhẹ nhàng nhắc nhở, rằng món ăn đã được rồi, nhấc chảo ra đi. Đĩa “tôm bay”  thơm nức cộng với rượu ngô nồng cay. Dân ở dưới xuôi lên, ai cũng phải công nhận cái kiểu ăn này nó đưa chén ghê thật. Đĩa dế ở chợ bán với giá 20.000 đồng/ đĩa, cào cào, bọ xít cũng thế. Rẻ đấy, nhưng muốn ăn nhiều cũng không dễ. Mỗi ngày, người dân bản, ai nhiều thì bắt được vài cân bọ xít, vài lạng cào cào, dế mèn, chứ không có nhiều.



Phiên chợ chỉ có thế, hôm nào cũng vậy. Cái kiểu bán vù cái hết hàng, lại chờ phiên sau chính là nét độc đáo của chợ vùng cao. Bởi nếu hàng bán dầm dề, ngày này sang ngày khác thì chắc gì chợ phiên độc đáo này còn tồn tại. Những người dân bản nói với chúng tôi, chợ thiếu côn trùng thì dường như chợ kém vui, còn đồng bào Thái ở Hát Lót thì chợ còn có côn trùng. Phóng xe từ Hà Nội lên Hát Lót để thưởng thức hay lạc vào chợ phiên này thì có vẻ hơi ngông. Nhưng có đi thì mới biết hết được món côn trùng độc đáo thế nào. Đương nhiên, tiệc côn trùng cũng chỉ là cớ để ta sưu tầm đặc sản hóa các dân tộc trong cuộc sống thường nhật ở mỗi lần đi và đến. Thật khó lý giải về cuộc sống “nghiện” món ăn côn trùng ở Hát Lót, bởi từ bao đời nay trong đời sống sinh hoạt của đồng bào Thái nơi này, món ăn ấy được coi là đặc sản đúng nghĩa. Văn hóa ẩm thực bản địa thật giản dị, song nó tiềm tàng trong từng con người, trong mỗi phiên chợ và chính nét độc đáo ấy làm ta tìm về nơi Tây Bắc. Bởi chợ phiên Tây Bắc mà thiếu đi nét văn hóa ẩm thực côn trùng thì chẳng khác nào Tây Bắc mùa hoa ban chính vụ mà chẳng thấy sắc hoa gọi bầy ong bướm.                  

Tin cùng chuyên mục