“Ngòi nổ Sunni”

0 Hoàng Sơn
(ANTĐ) - Toàn bộ các thành viên của phái Sunni trong nội các Iraq đã từ chức, đẩy đất nước vùng Vịnh này vào khủng hoảng chính trị nghiêm trọng nhất kể từ khi hiến pháp được thông qua.

“Ngòi nổ Sunni”

(ANTĐ) - Toàn bộ các thành viên của phái Sunni trong nội các Iraq đã từ chức, đẩy đất nước vùng Vịnh này vào khủng hoảng chính trị nghiêm trọng nhất kể từ khi hiến pháp được thông qua.

Tương lai Iraq vốn đã ảm đạm nay lại càng bi đát hơn.

Sức mạnh quân sự không thể giải quyết được vấn đề Iraq nay đã trở nên rõ ràng mà ngay các quan chức cao cấp nhất của Mỹ cũng phải thừa nhận. Kế hoạch tăng thêm 30 nghìn quân của Lầu Năm góc đã hoàn toàn thất bại mà bằng chứng là các vụ đánh bom liều chết vẫn là chuyện thường ngày ở Iraq.

Dù không công khai thừa nhận nhưng Nhà Trắng cũng thừa hiểu rằng, đến nước này thì tương lai của Iraq phải do chính người Iraq quyết định, chứ không thể bằng súng đạn và sinh mạng của lính Mỹ. Chính vì thế, sự ra đời của chính phủ đoàn kết dân tộc do ông al-Maliki thuộc phái Shiite đứng đầu được hy vọng như chìa khóa mở cánh cửa hòa bình cho Iraq.

Thế nhưng, việc các thành viên nội các người Sunni rút khỏi nội các là dấu hiệu cho thấy ông al-Maliki đã thất bại trong thử thách lớn nhất là “đoàn kết dân tộc”. Nhìn vào lịch sử Iraq, 80% của hơn 26 triệu dân Iraq là người Arập cùng theo Hồi giáo nhưng thuộc hai hệ phái đối nghịch nhau: gần 60% theo phái Shiite, 30% thuộc phái Sunni. Hơn 10% dân số còn lại là người Kurd. Từ khi lập nước đến nay, chưa bao giờ ba cộng đồng sắc tộc này hòa thuận với nhau. Dưới thời ông S. Hussein thuộc phái Sunni, cộng đồng người Shitte và Kurd bị coi là phải chịu nhiều thiệt thòi.

Các bộ trưởng người Sunni vừa rút khỏi nội các Iraq đang chuẩn bị họp báo

Giành được quyền lực với sự trợ giúp của Mỹ nhưng xem ra Chính phủ của ông al-Maliki (thuộc nhóm người Shitte) vẫn không rút được bài học từ quá khứ. Ngày càng xuất hiện nhiều những lời cáo buộc rằng ông al-Maliki không có khả năng tìm được tiếng nói chung giữa người Shitte và người Sunni vì tư tưởng bè phái trong nội các. Mâu thuẫn cứ tích tụ dần. Đến khi phái Sunni phá ngôi Đền vàng linh thiêng nhất của người Shiite ở thành phố Samara và chính quyền trong tay người Shiite quyết định treo cổ ông S. Hussein thuộc phái Sunni thì sự thù hận giữa người Sunni và Shiite được báo chí mô tả là đã “hết thuốc chữa”.

Trong bối cảnh đó, sự li khai của người Sunni khỏi Chính phủ đoàn kết dân tộc là kết cục tất yếu. Khi anh em một nhà quyết ăn thua đủ với nhau, thì hiểm họa khó có thể lường. Báo chí đã cảnh báo về nguy cơ Iraq sẽ bị phá tan thành những vùng đất riêng rẽ với người Shiite ở phía Đông Nam, người Sunni về phía Tây Bắc và người Kurd ở phía Đông Bắc. Lúc đó, cuộc tranh giành xung quanh những mỏ dầu khí sẽ biến Iraq thành một biển lửa khủng khiếp.

Một kịch bản khác cũng không kém phần đẫm máu là cái tên Iraq có nguy cơ sẽ bị xóa sổ bởi tác động từ bên ngoài. Khu vực của người Shiite ở phía Đông Nam vốn cùng tôn giáo và thân thiết với Iran có thể sáp nhập vào Iran. Vùng Tây Bắc của người Sunni cùng tôn giáo và thân thiết với Saudi Arabia sẽ sáp nhập vào nước này.

Người Kurd ở miền Đông Bắc vốn âm ỉ giấc mơ độc lập sẽ nhanh chóng tìm được tiếng nói chung với những người anh em cùng sắc tộc ở miền Nam Thổ Nhĩ Kỳ để lập ra đất nước của người Kurd. Cuộc đối đầu giữa 3 sắc tộc này có thể biến thành cuộc chiến tranh giữa các nước trong khu vực.

Dù Nhà Trắng vội vã trấn an dư luận bằng cách hạ thấp tầm quan trọng của việc khối Hồi giáo Sunni rút khỏi Chính phủ Iraq nhưng với một đất nước tiềm ẩn mâu thuẫn sắc tộc và tôn giáo như Iraq, vấn đề của người Sunni đã trở thành “ngòi nổ” nguy hiểm, khó ai có thể lường trước được hậu quả.

Hoàng Sơn

bình luận(0 bình luận)

Cùng chuyên mục
Top