“Âm nhạc Việt Nam đầy bản sắc”

0 K.Cường (Thực hiện)
(ANTĐ) - Bright Sheng là Giáo sư dạy sáng tác uy tín của Đại học Michigan, Hoa Kỳ. Ông hoạt động và thành công trong cả 3 lĩnh vực sáng tác, chỉ huy, biểu diễn. Ngoài ra, ông là tác giả của nhiều tác phẩm giao hưởng thính phòng được khai thác chất liệu âm nhạc truyền thống của Trung Quốc và nhiều nơi trên thế giới; là nhà chỉ huy tài ba, một nghệ sỹ piano danh tiếng. Ông vừa có chuyến tới Việt Nam để tìm hiểu về âm nhạc truyền thống Việt Nam. 

“Âm nhạc Việt Nam đầy bản sắc”

(ANTĐ) - Bright Sheng là Giáo sư dạy sáng tác uy tín của Đại học Michigan, Hoa Kỳ. Ông hoạt động và thành công trong cả 3 lĩnh vực sáng tác, chỉ huy, biểu diễn. Ngoài ra, ông là tác giả của nhiều tác phẩm giao hưởng thính phòng được khai thác chất liệu âm nhạc truyền thống của Trung Quốc và nhiều nơi trên thế giới; là nhà chỉ huy tài ba, một nghệ sỹ piano danh tiếng. Ông vừa có chuyến tới Việt Nam để tìm hiểu về âm nhạc truyền thống Việt Nam. 

Giáo sư Bright Sheng

- Âm nhạc Việt Nam có lẽ xa lạ với ông?

- Đây là lần đầu tiên tôi tới Việt Nam, nhưng đất nước các bạn không xa lạ với tôi, mà ngược lại, nó rất gần gũi. Từ lâu tôi đã luôn yêu thích được tìm hiểu những ảnh hưởng trong âm nhạc thông qua “Con đường tơ lụa” nổi tiếng trong lịch sử. Tất nhiên, Việt Nam không nằm trên trục chính của “Con đường tơ lụa” song tôi nghĩ sẽ có ảnh hưởng rất lớn. ở Mỹ nhiều năm qua tôi đã tìm hiểu những thông tin về âm nhạc truyền thống Việt Nam để chuẩn bị cho chuyến đi này không bị bỡ ngỡ.

- Và Bringt Sheng có hoàn toàn tự tin khám phá âm nhạc truyền thống Việt Nam?

- Ồ! Tôi đã nhầm.

- Tại sao vậy?

- Trước khi tới Việt Nam tôi luôn nghĩ âm nhạc truyền thống của đất nước các bạn chịu ảnh hưởng lớn của âm nhạc truyền thống Trung Quốc. Song, thực tế những gì tôi thấy được thì ảnh hưởng ấy hiện lên rất ít. Âm nhạc truyền thống Việt Nam đầy bản sắc và có nét độc đáo riêng.

- Ông có thể chia sẻ hành trình khám phá âm nhạc Việt Nam?

- Tôi đã tới TP Hồ Chí Minh, Huế, Hà Nội và Ninh Bình. Chuyến đi với mục đích khám phá âm nhạc đờn ca tài tử Nam bộ, ca Huế và Nhã nhạc cung đình, khám phá nghệ thuật tuồng Việt Nam và hát xẩm dân gian.

Ông Bright Sheng và nghệ nhân Hà Thị Cầu

- Đó là những nét rất đặc trưng từ các vùng miền của âm nhạc truyền thống Việt Nam, theo ông, nó độc đáo ở điểm nào?

- Ở đờn ca tài tử, qua tài đờn của nhạc sư Nguyễn Vĩnh Bảo tôi thấy được tính nghệ sỹ, ngẫu hứng trong mỗi nốt nhạc, mỗi nhạc cụ khi hòa âm với nhau. ở nghệ thuật tuồng, nhiều người Việt Nam đã nói với tôi nó tương đối giống với kinh kịch Trung Quốc; nhưng khi thưởng thức và qua cuộc trò chuyện với Giáo sư Hoàng Chương, tôi thấy sự tương đồng rất ít. Nghệ thuật tuồng Việt Nam có những đặc trưng riêng, rất độc đáo. Tôi ấn tượng đặc biệt với tài đàn hát của nghệ nhân hát xẩm Hà Thị Cầu ở Ninh Bình.

Qua trò chuyện với bà tôi thực sự ấn tượng với loại hình ca hát này, cả cha mẹ bà Cầu đều khiếm thị, nhà bà nhiều đời lấy hát xẩm làm nghề để kiếm sống, và bản thân bà Cầu cũng được sinh ra từ đoàn người hát rong ấy nên cái chất xẩm đã ngấm vào tận sâu trong tâm hồn bà. Giờ đã 91 tuổi mà giọng hát và tiếng đàn của bà vẫn thật tuyệt vời, hóm hỉnh.

-  Đến Việt Nam, âm nhạc vùng miền nào làm ông ấn tượng?

- Đó thực sự là một mảnh đất đầy thú vị cho âm nhạc. Riêng ca Huế và cả nhạc không lời ở Huế tôi nhận thấy có nhiều nét đương đồng với âm nhạc dân gian Trung Quốc. Song điều làm tôi ngạc nhiên nhất ở nơi đây là tôi đã tận mắt nhìn thấy một nhạc cụ có tên là “sênh tiền”. Nhạc cụ này đã từng có ở Trung Quốc từ hàng trăm năm trước, song nó đã hoàn toàn thất truyền.

Tôi biết tới nhạc cụ này thông qua những bức tranh được khắc tại các di tích thời Đường trong những chuyến khám phá âm nhạc Trung Quốc. Tôi cũng đã đi tìm nhạc cụ này ở nhiều nơi của Trung Quốc song không thấy, tưởng sẽ không bao giờ được nhìn thấy và được nghe âm thanh của nó phát ra nữa. Vậy mà tôi lại được thưởng thức nó tại Việt Nam.

- Trong những tác phẩm, những sáng tạo nghệ thuật của ông tới đây, âm nhạc Việt Nam hẳn sẽ hiện hữu ít nhiều?

- Chắc chắn rồi, chuyến đi này cho tôi nhiều kết quả bất ngờ. Tôi sẽ ghi lại hết những điều này, trước mắt tôi sẽ giới thiệu thông qua những bài viết của tôi; còn trong tương lai xa hơn thì chắc chắn nó sẽ được vang lên, phảng phất ở đâu đó trong các tác phẩm âm nhạc.

- Trân trọng cảm ơn ông!

K.Cường (Thực hiện)

bình luận(0 bình luận)

Cùng chuyên mục
Top