“Đột phá” tăng trưởng

0 Đan Thanh
(ANTĐ) - Đã có không ít hội thảo với sự tham gia của các chuyên gia kinh tế trong nước và quốc tế bàn về mô hình tăng trưởng kinh tế của nước ta trong thập kỷ tới, nhưng dường như câu trả lời vẫn chưa đủ thuyết phục. Vậy mô hình tăng trưởng mới phải có sức “đột phá” thế nào để đảm bảo cả hai mục tiêu vừa nhanh, vừa bền vững?

“Đột phá” tăng trưởng

(ANTĐ) - Đã có không ít hội thảo với sự tham gia của các chuyên gia kinh tế trong nước và quốc tế bàn về mô hình tăng trưởng kinh tế của nước ta trong thập kỷ tới, nhưng dường như câu trả lời vẫn chưa đủ thuyết phục. Vậy mô hình tăng trưởng mới phải có sức “đột phá” thế nào để đảm bảo cả hai mục tiêu vừa nhanh, vừa bền vững?

Thử nhìn lại mô hình tăng trưởng theo chiều rộng, thâm dụng lao động giá rẻ, xuất khẩu tài nguyên và dàn trải vốn đầu tư trong hơn hai chục năm qua, có thể nhận thấy tốc độ tăng trưởng không bền vững. Theo chu kỳ cứ khoảng 8-9 năm, tốc độ đạt đến đỉnh, rồi lại tụt xuống dao động theo hình “sin”: Năm 1989,  tốc độ tăng trưởng GDP là 4,7%, năm 1999 là 4,8% và năm 2009 là 5,32%.

Tất nhiên, chu kỳ kinh tế còn bị dao động bởi cuộc khủng hoảng kinh tế thế giới. Nhưng thực ra, nền kinh tế chưa hội nhập sâu, chưa bị “tổn thương” lớn do “cơn bão” thế giới. Do sự yếu kém nội tại nên “trái gió, trở trời” lập tức nền kinh tế nước ta bị chao đảo, dẫn đến hậu quả lạm phát tăng, thâm hụt ngân sách ở mức cao, đời sống dân cư bị ảnh hưởng không nhỏ. Nhiều chuyên gia nhận định, nguyên nhân cơ bản khiến tốc độ tăng trưởng chưa bền vững chính là mô hình tăng trưởng trong hai thập kỷ qua chủ yếu dựa trên các yếu tố đầu vào trình độ thấp.

 Lực lượng lao động là yêu tố đầu vào quyết định của lực lượng sản xuất. Với gần 86 triệu dân nước ta có khoảng 45 triệu lao động, một nguồn lực “mơ ước” của nhiều quốc gia. Thế nhưng đông mà không mạnh, còn chứa đựng quá nhiều điểm yếu cố hữu như tỷ lệ lao động qua đào tạo thấp chỉ đạt 38%, chủ yếu là lao động phổ thông, cơ bắp. Có thể nói, giá lao động rẻ là đặc trưng cơ bản trong thời kỳ nước ta chuyển sang nền kinh tế thị trường.

Nguyên nhân sâu xa và cơ bản dẫn đến chất lượng tăng trưởng thấp và kém hiệu quả chính là bởi chất lượng nguồn nhân lực thấp, tiền lương, tiền công rẻ và năng suất lao động thấp. Mục tiêu “sống còn” của mọi nền kinh tế là tăng trưởng, đặc biệt là tăng trưởng nhanh, nhưng nhất thiết phải đảm bảo yếu tố bền vững dựa trên 3 trụ cột: kinh tế, xã hội, môi trường. Muốn đạt được mục tiêu nhanh và bền vững, không có lựa chọn nào khác là phải “đột phá” tăng trưởng. Mỗi quốc gia đều có cách đi riêng cũng như mô hình riêng phù hợp để đạt được mục tiêu đó. Theo lý thuyết tăng trưởng của thế giới, có thể chia ra hai mô hình tăng trưởng:

Tăng trưởng dựa vào tích lũy vốn; Tăng trưởng dựa vào đổi mới công nghệ, sáng tạo quản lý theo chiều sâu. Ý kiến tư vấn của một số chuyên gia kinh tế cho rằng, Việt Nam nên lựa chọn mô hình tăng trưởng kinh tế coi trọng việc áp dụng chuyển giao tiến bộ khoa học công nghệ và hàm lượng chất xám vào chất lượng sản phẩm như Nhật Bản, Hàn Quốc. Lấy năng suất lao động, thu nhập của người lao động, lợi nhuận của doanh nghiệp và lợi ích của cộng đồng làm động lực của tăng trưởng bền vững.

Chuyển đổi mô hình tăng trưởng không làm “chệch đường ray” lộ trình phát triển, nó chỉ tạo ra sự “đột phá” tăng trưởng từ số lượng sang chất lượng và là một sự thay đổi sâu sắc về trình độ quản lý và sản xuất. Để có sự thay đổi về chất, không phải cứ muốn là được, mà đòi hỏi phải có sự “đột phá” đồng bộ trong các bộ, ngành và trong mọi lĩnh vực kinh tế.

Đan Thanh

bình luận(0 bình luận)

Cùng chuyên mục
Top