Bó tay với đầu cơ và tin đồn?

0 Phạm Huyền ((Theo TTXVN))
(ANTĐ) - Từ đầu năm đến nay, nhiều vụ “sốt ảo” bất thường đã diễn ra với thị trường thép, xi măng, gạo, xăng dầu... Nhiều quan chức đã ngay lập tức trấn an dư luận bằng nhận định, có yếu tố đầu cơ, găm hàng, tung tin đồn nhảm. Tuy nhiên, trên thực tế, các lực lượng chức năng vẫn chưa xử lý được vụ việc nào.

Bó tay với đầu cơ và tin đồn?

(ANTĐ) - Từ đầu năm đến nay, nhiều vụ “sốt ảo” bất thường đã diễn ra với thị trường thép, xi măng, gạo, xăng dầu... Nhiều quan chức đã ngay lập tức trấn an dư luận bằng nhận định, có yếu tố đầu cơ, găm hàng, tung tin đồn nhảm. Tuy nhiên, trên thực tế, các lực lượng chức năng vẫn chưa xử lý được vụ việc nào.

Giơ cao đánh khẽ

Nhìn lại diễn biến thị trường từ đầu năm đến nay, có thể thấy, các “cơn sốt ảo” đều diễn ra với các mặt hàng thiết yếu. Điều khiến người tiêu dùng thất vọng là, các đoàn kiểm tra đều có kết luận “không phát hiện được trường hợp nào đầu cơ, găm hàng”.

Điểm lại một vài vụ việc gần đây, có thể thấy dường như, các cơ quan quản lý “chỉ giơ cao đánh khẽ”. Thời điểm tháng 4-5, thị trường xi măng ở phía Nam tăng tới 5.000-8.000 đ/bao. Nếu mỗi ngày, một xe chở được 2-3 chuyến hàng thì vào thời điểm này, các xe phải xếp hàng, 2-3 ngày mới lấy được 1 chuyến hàng. Tuy nhiên, đoàn kiểm tra kết luận, không có việc đầu cơ, găm hàng, lợi dụng thời điểm khan hàng để nâng giá bất hợp lý.

Việt Nam là nước đứng thứ 2 về xuất khẩu gạo trên thế giới. Vậy nhưng, chỉ trong 3 ngày từ 22 đến 27-4, “cơn sốt ảo” và tin đồn thất thiệt về thiếu gạo đã đẩy giá gạo tăng khoảng 7.500đ-10.500đ/kg. “Đóng cửa mặc dù kho chứa có 4-6 tấn gạo, bán hàng nhỏ giọt, dưới 10kg/lần mua, găm hàng có vẻ đã rõ “như ban ngày” nhưng người bán luôn có 1001 lý do để ngụy biện”.

Ông Triệu Quang Thìn - Trưởng phòng Tổng hợp-đối ngoại, Cục Quản lý thị trường, Bộ Công Thương phân tích: “Các chủ hàng nại lý do là thiếu nhân viên bán hàng chứ không có ý găm hàng. Với xăng dầu, kiểm tra ra thì đều có lý do như nghỉ phép, nghỉ ốm...

Vì thế, các lực lượng quản lý thị trường cũng “bó tay”. Câu chuyện gần đây nhất là tin đồn giá xăng tăng lên tận 25.000đ/lít khiến người dân phía Nam đổ xô đi mua xăng. Ông Thìn nói, vẫn chưa có kết quả xử lý chính thức.

Người tiêu dùng mua xăng giá mới

Vẫn đang tranh cãi về chế tài

Cho đến nay, dự thảo Nghị định về xử phạt hành chính đối với hành vi đầu cơ, găm hàng do Bộ Công Thương chủ trì đã qua khoảng 10 lần chỉnh sửa, nhưng vẫn còn nhiều ý kiến chưa thống nhất.

Ông Nguyễn Hùng Dũng - Cục trưởng Cục Quản lý thị trường, Bộ Công Thương, Phó Ban soạn thảo Nghị định này nhấn mạnh, từ trước đến nay, chưa xử lý được vụ đầu cơ, găm hàng nào chính bởi vì “khung pháp lý cho hành vi này giờ mới đang soạn thảo”.

Thủ tướng yêu cầu: Xử phạt kiên quyết

Hôm qua 15-8, Thủ tướng Chính phủ ban hành Công điện số 1353/CĐ-TTg, yêu cầu Bộ Khoa học và Công nghệ, Bộ Công Thương chỉ đạo các cơ quan chức năng tiến hành kiểm tra ngay các cơ sơ kinh doanh xăng dầu trên phạm vi toàn quốc đối với các thiết bị đo lường, chất lượng xăng dầu, giấy phép kinh doanh, điều kiện kinh doanh...; kịp thời phát hiện, làm rõ các hành vi gian lận trong đo lường và kinh doanh xăng dầu.

Thủ tướng Chính phủ yêu cầu công bố công khai tất cả những tổ chức, cá nhân có hành vi gian lận xăng dầu để nhân dân biết, cùng phối hợp với các cơ quan chức năng giám sát, xử lý, ngăn chặn; xử phạt kiên quyết, kịp thời, nghiêm minh các cơ sở kinh doanh xăng dầu có hành vi vi phạm, kể cả việc áp dụng các biện pháp mạnh như: đình chỉ hoạt động, rút giấy phép kinh doanh, truy tố trách nhiệm hình sự theo quy định của pháp luật.

(Theo TTXVN)

Trường hợp duy nhất bị tước quyền kinh doanh xăng dầu, cũng là căn cứ vào hành vi vi phạm quy định về hoạt động kinh doanh có điều kiện đối với mặt hàng xăng dầu chứ không phải là hành vi đầu cơ.

Được biết, trong Luật Hình sự có quy định tội đầu cơ, nhưng gắn với các điều kiện hoàn cảnh cụ thể như lợi dụng thiên tai, dịch bệnh, chiến tranh, gây hậu quả nghiêm trọng. Trong Nghị định, có thể bổ sung thêm điều kiện về bối cảnh kinh tế khó khăn.

Việc xử lý có thể chỉ áp dụng đối với 14 mặt hàng thiết yếu cần bình ổn, song, theo ông Dũng, mỗi địa phương có thể áp dụng với một danh mục mặt hàng đặc thù của địa phương mình. Ví dụ, miền Trung bị bão lũ, bà con bị mất nhà cửa mà lợi dụng tăng giá vật liệu xây dựng lên là bất hợp lý.

Nhiều ý kiến đã cho rằng, việc phân biệt giữa một bên là việc dự trữ hàng hóa theo chiến lược kinh doanh của doanh nghiệp với hành vi găm hàng, đầu cơ cũng không đơn giản. Vì theo cơ chế thị trường, doanh nghiệp được quyền chủ động kế hoạch hoạt động của mình.

Tuy nhiên, ông Dũng nhấn mạnh, yếu tố găm hàng, đầu cơ là gắn trong từng thời điểm, giai đoạn nhất định, có sự bất thường trên thị trường. Ông Phạm Chí Cường - Chủ tịch Hiệp hội Thép Việt Nam nhận định, sự ra đời của chế tài này rất cấp thiết nhưng phải có tính khả thi.

Xét kinh nghiệm những vụ “sốt ảo”, đẩy “giá ảo” ở ngành thép vừa qua, ông Cường nói, cơ quan chức năng cũng chưa bao giờ “bắt” được vụ liên kết làm giá hay găm hàng, đầu cơ nào đối với thép. Chỉ có hiện tượng như, cửa hàng bán lẻ muốn chờ giá tăng, có ý bán cầm chừng hoặc đóng cửa, nhưng gọi đó là ghìm hàng đầu cơ cũng rất khó.

Được biết, dự thảo Nghị định này có đưa mức xử phạt hành chính tối đa là 100 triệu đồng cho một hành vi. Nếu quá mức này, sẽ chuyển hồ sơ sang cơ quan công an đề nghị truy cứu trách nhiệm hình sự. Tuy nhiên, vì đây là vấn đề quá mới, lại phải làm gấp, theo chỉ đạo của Chính phủ nên Bộ Công Thương cần bàn kỹ trước khi đưa ra lấy ý kiến công chúng.                

Phạm Huyền

bình luận(0 bình luận)

Cùng chuyên mục
Top